Hóa đơn mua hàng hóa, dịch vụ dưới 5 triệu đồng/lần mua (đã bao gồm thuế GTGT) không cần có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để khấu trừ thuế GTGT đầu vào, nếu vẫn đáp ứng các điều kiện khấu trừ khác như có hóa đơn GTGT hợp pháp. Đây là điểm cần lưu ý khi kê khai, nhất là với các khoản chi nhỏ phát sinh thường xuyên.
Mốc cần nhớ: dưới 5 triệu đồng/lần mua thì không đặt ra điều kiện chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt; từ 5 triệu đồng trở lên hoặc nhiều lần mua trong cùng một ngày từ cùng người bán có tổng từ 5 triệu đồng trở lên thì cần xem điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp | Cách xác định | Điều kiện về thanh toán để khấu trừ thuế GTGT |
|---|---|---|
| Mua 1 lần dưới 5 triệu đồng | Giá đã gồm thuế GTGT | Không cần chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt |
| Mua 1 lần từ 5 triệu đồng trở lên | Giá đã gồm thuế GTGT | Cần có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt |
| Mua nhiều lần trong cùng 1 ngày từ cùng 1 người bán, mỗi lần dưới 5 triệu đồng nhưng tổng từ 5 triệu đồng trở lên | Tính tổng giá trị trong ngày | Chỉ đủ điều kiện khấu trừ khi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt |
II. Cách hiểu đúng để tránh kê khai sai
1. Ngưỡng 5 triệu đồng được tính thế nào
Ngưỡng 5 triệu đồng được xác định theo giá đã bao gồm thuế GTGT và áp dụng đối với hàng hóa, dịch vụ mua vào, kể cả hàng hóa nhập khẩu. Nhiều doanh nghiệp thường tính theo giá chưa thuế, dẫn đến đánh giá sai điều kiện khấu trừ.
- Nếu xét theo một lần mua và giá trị dưới 5 triệu đồng thì không cần chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
- Nếu xét theo một lần mua và giá trị từ 5 triệu đồng trở lên thì cần có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
- Nếu cùng một người bán, mua nhiều lần trong cùng một ngày, mỗi lần dưới 5 triệu đồng nhưng tổng từ 5 triệu đồng trở lên thì cần có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
2. Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt được hiểu ra sao
Đây là chứng từ chứng minh việc thanh toán theo quy định của pháp luật về thanh toán không dùng tiền mặt. Lưu ý: nộp tiền mặt vào tài khoản của bên bán không được tính là thanh toán không dùng tiền mặt.
3. Trường hợp thanh toán hỗn hợp, trả chậm, trả góp
Với hàng hóa, dịch vụ mua vào từ 5 triệu đồng trở lên, nếu sau khi thực hiện các hình thức thanh toán mà phần giá trị còn lại thanh toán bằng tiền có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên thì chỉ phần đáp ứng điều kiện về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới đủ điều kiện khấu trừ. Khi đối chiếu chứng từ ngân hàng và công nợ, phần này dễ bị bỏ sót.
Trường hợp mua trả chậm, trả góp, việc khấu trừ thuế cần căn cứ vào hợp đồng bằng văn bản, hóa đơn và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định. Riêng hóa đơn dưới 5 triệu đồng/lần mua thì điều kiện này không đặt ra, trừ trường hợp cộng dồn nhiều lần mua cùng ngày từ cùng người bán đạt ngưỡng 5 triệu đồng trở lên.
Ví dụ thực tế: Mua văn phòng phẩm 4 triệu đồng, thanh toán tiền mặt một lần trong ngày từ một người bán thì vẫn được khấu trừ thuế GTGT đầu vào nếu hồ sơ còn lại đầy đủ và hóa đơn hợp pháp.
III. Lỗi thường gặp và cách rà soát hồ sơ
- Chia nhỏ giao dịch thành nhiều hóa đơn dưới 5 triệu đồng trong cùng ngày để thanh toán tiền mặt. Nếu tổng giá trị trong ngày từ 5 triệu đồng trở lên thì vẫn phải xét điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt.
- Hiểu sai về chuyển khoản: nộp tiền mặt vào tài khoản người bán không được xem là thanh toán không dùng tiền mặt.
- Tính sai ngưỡng: lấy giá chưa thuế thay vì giá đã bao gồm thuế GTGT.
Lưu ý quan trọng:
- Hãy kiểm tra theo từng lần mua trước, sau đó kiểm tra thêm yếu tố nhiều lần mua trong cùng ngày từ cùng người bán.
- Khi hồ sơ ở ngưỡng từ 5 triệu đồng trở lên, chứng từ thanh toán đi kèm hóa đơn thường được kiểm tra kỹ.
- Khi rà soát hồ sơ đầu vào, cần đối chiếu cùng lúc hóa đơn – ngày mua – người bán – chứng từ thanh toán để tránh bị loại khấu trừ ở bước kiểm tra sau này.
