Có, nhưng không phải mọi trường hợp đều được cộng dồn. Điểm dễ nhầm là thời gian làm việc ở nước ngoài chỉ được cộng với thời gian đóng BHXH trong nước để xét hưởng lương hưu khi thuộc trường hợp pháp luật Việt Nam quy định tham gia BHXH bắt buộc hoặc có điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên cho phép cộng gộp. Nếu không có căn cứ này thì thời gian tham gia ở nước ngoài không tự động cộng vào để tính điều kiện nghỉ hưu tại Việt Nam.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp | Có được cộng dồn để xét lương hưu không? | Điểm cần chú ý |
|---|---|---|
| Đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc tại Việt Nam | Có | Thời gian đóng BHXH tại Việt Nam vẫn được bảo lưu và cộng nối |
| Có điều ước quốc tế quy định cộng gộp thời gian tham gia BHXH ở Việt Nam và nước ngoài | Có | Được dùng để xét điều kiện hưởng lương hưu |
| Không có điều ước quốc tế áp dụng | Không tự động cộng | Thực tế dễ sai ở đây, nhiều người tưởng cứ có thời gian làm việc ở nước ngoài là được cộng |
| Thời gian đóng BHXH tại Việt Nam dưới 15 năm nhưng tổng thời gian cộng gộp đủ điều kiện | Có thể đủ điều kiện hưởng lương hưu | Phần lương hưu do Việt Nam chi trả vẫn tính riêng theo thời gian đã đóng tại Việt Nam |
Mốc quan trọng: Điều kiện cơ bản để hưởng lương hưu là đủ tuổi nghỉ hưu và có từ đủ 15 năm đóng BHXH trở lên.
II. Khi nào thời gian đi xuất khẩu lao động được tính cộng dồn BHXH?
1. Trường hợp được cộng dồn
Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc tại Việt Nam, trừ trường hợp điều ước quốc tế có quy định khác.
Ngoài ra, nếu có điều ước quốc tế quy định được tính cả thời gian tham gia BHXH ở Việt Nam và ở nước ngoài thì thời gian này được cộng gộp để xét điều kiện hưởng chế độ hưu trí. Cần phân biệt rõ giữa điều kiện hưởng và mức hưởng để tránh nhầm lẫn.
2. Trường hợp không tự động cộng dồn
Nếu không có điều ước quốc tế tương ứng thì chỉ tính thời gian đã đóng BHXH theo quy định của Việt Nam. Nói cách khác, thời gian làm việc hoặc tham gia chế độ ở nước ngoài không tự động cộng vào để xét điều kiện hưởng lương hưu tại Việt Nam.
Lưu ý quan trọng
- Nhiều hồ sơ vướng ở chỗ người lao động chỉ nhớ thời gian làm việc ở nước ngoài nhưng không kiểm tra căn cứ tham gia BHXH và điều ước quốc tế áp dụng.
- Cần xác minh kỹ căn cứ pháp lý khi tự tính số năm đóng để chuẩn bị hồ sơ nghỉ hưu.
III. Cách xét điều kiện và tính mức hưởng
1. Điều kiện hưởng lương hưu
Người lao động được hưởng lương hưu khi đồng thời đáp ứng:
- Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định;
- Có từ đủ 15 năm đóng BHXH trở lên.
Trường hợp có điều ước quốc tế cho phép cộng gộp thì tổng thời gian ở Việt Nam và ở nước ngoài có thể được dùng để xét mốc 15 năm.
2. Cách tính khi thời gian đóng tại Việt Nam dưới 15 năm
Nếu người lao động đủ điều kiện hưởng lương hưu nhờ cộng gộp thời gian theo điều ước quốc tế nhưng thời gian đóng BHXH tại Việt Nam dưới 15 năm, thì mức lương hưu hằng tháng do Việt Nam chi trả được tính riêng theo thời gian đã đóng tại Việt Nam.
| Nội dung | Cách áp dụng |
|---|---|
| Điều kiện đủ hưởng | Có thể xét trên tổng thời gian cộng gộp theo điều ước quốc tế |
| Phần lương hưu Việt Nam chi trả | Tính theo thời gian đã đóng BHXH tại Việt Nam |
| Tỷ lệ tính | Mỗi năm đóng BHXH tại Việt Nam = 2,25% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH |
Con số cần nhớ: nếu đủ điều kiện nhờ cộng gộp nhưng thời gian đóng ở Việt Nam dưới 15 năm, thì mỗi năm đóng BHXH tại Việt Nam được tính bằng 2,25% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH.
Ví dụ thực tế
Một người có thời gian đóng BHXH tại Việt Nam chưa đủ 15 năm, nhưng tổng thời gian tại Việt Nam và nước ngoài đủ điều kiện theo điều ước quốc tế, thì vẫn có thể được xét hưởng lương hưu. Tuy nhiên, phần Việt Nam chi trả không tính theo toàn bộ thời gian ở nước ngoài mà chỉ tính trên số năm đã đóng tại Việt Nam. Đây là điểm nhiều người dễ đọc nhầm khi tự ước tính mức lương hưu.
Ví dụ minh họa việc tính phần lương hưu do Việt Nam chi trả: Giả sử mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH tại Việt Nam là 10.000.000 đồng/tháng. Mỗi năm đóng được tính bằng 2,25% x 10.000.000 = 225.000 đồng/tháng. Nếu người đó đã đóng 10 năm tại Việt Nam thì phần lương hưu do Việt Nam chi trả = 10 x 225.000 = 2.250.000 đồng/tháng. (Giải thích: 2,25% là tỷ lệ tính trên mức bình quân tiền lương; nhân với số năm đóng để xác định tỷ lệ tổng, rồi áp dụng lên mức bình quân tiền lương.)
IV. Căn cứ áp dụng hiện hành
Nội dung này áp dụng theo Luật BHXH mới nhất có hiệu lực từ 01/07/2025. Các căn cứ dẫn chiếu trước đây từ Luật Bảo hiểm xã hội cũ đã được thay thế về hiệu lực, nên khi tra cứu hoặc chuẩn bị hồ sơ, cần đối chiếu theo văn bản đang áp dụng để tránh nhầm căn cứ.
