BHXH có thể trả tiền thai sản qua tài khoản cá nhân hoặc qua công ty, tùy cách người lao động đăng ký nhận tiền và cách nộp hồ sơ. Nếu đã đăng ký tài khoản cá nhân, thường được ưu tiên chuyển thẳng vào tài khoản; nếu nhận qua đơn vị sử dụng lao động, cơ quan BHXH chuyển kinh phí cho công ty để công ty chi trả lại.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp | Cách BHXH chi trả |
|---|---|
| Người lao động đang làm việc, hồ sơ nộp qua công ty, đã đăng ký tài khoản cá nhân | Thường chuyển trực tiếp vào tài khoản ngân hàng cá nhân |
| Người lao động đang làm việc, hồ sơ nộp qua công ty, nhận qua đơn vị | BHXH chuyển kinh phí cho công ty để công ty chi trả lại |
| Người lao động đã thôi việc, tự nộp hồ sơ trực tiếp | BHXH chi trả trực tiếp, thường qua tài khoản cá nhân |
| Không nhận qua tài khoản và thuộc trường hợp làm thủ tục trực tiếp | Có thể nhận tiền mặt tại cơ quan BHXH |
Điểm cốt lõi: tiền thai sản là tiền từ Quỹ BHXH, không phải tiền lương do công ty tự chi.
II. Từng trường hợp nhận tiền thai sản
1. Đang làm việc và nộp hồ sơ qua công ty
Nếu bạn vẫn đang làm việc và hồ sơ hưởng thai sản được nộp thông qua công ty, tiền có thể đi theo 2 hướng:
- Chuyển trực tiếp vào tài khoản cá nhân nếu đã đăng ký thông tin nhận tiền qua tài khoản.
- Chuyển cho công ty để công ty chi hộ cho người lao động.
Một số hồ sơ nộp qua doanh nghiệp nhưng chưa cập nhật đúng số tài khoản, tên ngân hàng hoặc thông tin người nhận. Khi đó người lao động tưởng BHXH chậm trả, nhưng thực tế dữ liệu nhận tiền chưa khớp.
2. Đã thôi việc và tự nộp hồ sơ trực tiếp
Nếu người lao động đã thôi việc trước thời điểm sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi và tự nộp hồ sơ trực tiếp cho cơ quan BHXH, cơ quan BHXH sẽ chi trả trực tiếp cho người lao động. Hình thức nhận thường là qua tài khoản cá nhân; nếu không có tài khoản thì có thể nhận tiền mặt tại cơ quan BHXH.
Ví dụ thực tế
Một lao động nghỉ việc trước khi sinh, sau đó tự nộp hồ sơ hưởng thai sản. Trường hợp này không đi qua công ty để nhận tiền, nên BHXH thường chuyển thẳng vào tài khoản cá nhân nếu hồ sơ đã đăng ký đầy đủ thông tin.
III. Thời hạn chi trả và điểm cần kiểm tra
Khi hồ sơ đã nộp xong nhưng chưa thấy tiền về, cần xác định thời gian giải quyết như sau:
| Chủ thể nộp hồ sơ | Thời hạn BHXH giải quyết, chi trả |
|---|---|
| Người sử dụng lao động nộp hồ sơ | 06 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ |
| Người lao động nộp trực tiếp | 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ |
Mốc thời gian cần nhớ: 03 ngày làm việc nếu người lao động nộp trực tiếp; 06 ngày làm việc nếu hồ sơ đi qua người sử dụng lao động.
Lưu ý: nếu hồ sơ nộp qua công ty, ngoài thời gian BHXH xử lý, còn cần kiểm tra thêm doanh nghiệp đã lập và nộp hồ sơ đúng hạn hay chưa. Đôi khi hồ sơ chưa được gửi đúng thời điểm khiến người lao động tưởng BHXH chậm.
Lưu ý quan trọng
- Nếu cơ quan BHXH chuyển kinh phí qua công ty để công ty chi hộ, công ty có trách nhiệm thanh toán ngay và đầy đủ cho người lao động.
- Không nên nhầm tiền thai sản với tiền lương trong thời gian nghỉ sinh. Bản chất đây là chế độ do Quỹ BHXH chi trả.
- Hiện nay, phương thức nhận qua tài khoản cá nhân được ưu tiên nhiều hơn trong xử lý hồ sơ.
IV. Hồ sơ nhận qua tài khoản và rủi ro chậm chi trả
1. Biểu mẫu thường gặp khi đăng ký nhận qua tài khoản
Người lao động có thể đăng ký nhận trợ cấp thai sản qua tài khoản ngân hàng cá nhân. Các biểu mẫu liên quan gồm:
- Mẫu 11B-HSB: Đơn đề nghị hưởng trợ cấp thai sản, có nội dung thông tin tài khoản cá nhân.
- Mẫu 01B-HSB: Danh sách đề nghị giải quyết hưởng chế độ do đơn vị lập, có thể thể hiện thông tin tài khoản.
Khi lập danh sách đề nghị hưởng chế độ, cần kiểm tra kỹ thông tin tài khoản của người lao động để tránh phải đối soát lại sau này.
2. Mức xử phạt khi chậm hồ sơ hoặc chậm chi trả
Trường hợp doanh nghiệp vi phạm thời hạn lập, nộp hồ sơ hoặc chậm chi trả, có thể bị xử phạt hành chính từ 2.000.000 đồng đến 4.000.000 đồng cho mỗi người lao động, tối đa không quá 75.000.000 đồng. Nếu có hành vi chiếm dụng hoặc vi phạm nghiêm trọng khác thì có thể áp dụng mức xử lý cao hơn theo hành vi thực tế.
Để xác định tiền đang vướng ở khâu nào, cần kiểm tra ba điểm: hồ sơ đã nộp chưa, thông tin tài khoản có đúng không, và doanh nghiệp đã chi trả lại ngay sau khi nhận kinh phí từ BHXH hay chưa.
