Có. Nếu cơ sở kinh doanh tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ và bán hàng hóa, dịch vụ thuộc diện được giảm thuế, khi lập hóa đơn GTGT cần ghi rõ “8%” tại dòng thuế suất, đồng thời thể hiện tiền thuế GTGT và tổng số tiền người mua phải thanh toán. Nhiều đơn vị nhầm lẫn ghi thành “10% giảm 2%”, trong khi cách thể hiện đúng là ghi thẳng 8%.
Phạm vi áp dụng nêu trong dữ liệu này là từ 01/7/2025 đến 31/12/2026, theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp | Cách thể hiện trên hóa đơn |
|---|---|
| Tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ | Ghi rõ 8% tại dòng thuế suất thuế GTGT; ghi tiền thuế GTGT và tổng tiền thanh toán |
| Tính thuế GTGT theo phương pháp tỷ lệ % trên doanh thu | Không thể hiện thuế suất 8%; thay vào đó thể hiện việc giảm 20% mức tỷ lệ % để tính thuế GTGT theo quy định áp dụng |
Không phải mọi hóa đơn đều ghi 8% khi có chính sách giảm thuế. Việc áp dụng chỉ dành cho hàng hóa, dịch vụ đang chịu mức 10% và thuộc diện được giảm.
II. Cách ghi trên hóa đơn chính xác
1. Với phương pháp khấu trừ
Trên hóa đơn GTGT cần thể hiện đầy đủ các chỉ tiêu: thành tiền chưa có thuế GTGT, thuế suất thuế GTGT, tổng số tiền thuế GTGT theo từng loại thuế suất, tổng cộng tiền thuế GTGT và tổng tiền thanh toán đã có thuế GTGT.
Thuế suất phải thể hiện tương ứng với từng loại hàng hóa, dịch vụ. Nếu hàng hóa, dịch vụ thuộc diện giảm thuế thì ghi 8%, không ghi theo cách diễn đạt khác làm lệch bản chất của hóa đơn.
2. Với hóa đơn có nhiều mức thuế suất
Nếu trên cùng một hóa đơn có hàng hóa, dịch vụ áp dụng các mức thuế suất khác nhau, cần ghi rõ thuế suất của từng hàng hóa, dịch vụ. Việc gộp chung nhiều mức thuế suất vào một dòng gây khó chứng minh điều kiện áp dụng giảm thuế cho từng mặt hàng.
Ví dụ thực tế
Đối với cơ sở kinh doanh tính thuế theo phương pháp khấu trừ: tại dòng “Thuế suất thuế giá trị gia tăng” ghi “8%”; tiền thuế GTGT được xác định bằng tổng tiền chưa thuế x 8%; tổng thanh toán bằng tiền chưa thuế + tiền thuế.
III. Phạm vi áp dụng và điểm dễ sai
Chính sách ghi thuế suất 8% chỉ áp dụng với hàng hóa, dịch vụ đang thuộc mức thuế suất GTGT 10% và thuộc diện được giảm theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP. Không áp dụng với các trường hợp thuộc diện loại trừ theo Phụ lục I, II, III của Nghị định này.
Việc phân loại hàng hóa, dịch vụ thuộc diện giảm hay không cần chính xác. Doanh nghiệp thường áp dụng đồng loạt cho toàn bộ đầu ra mà không tách đúng nhóm được giảm và nhóm bị loại trừ.
Lưu ý quan trọng
- Nếu tính thuế theo phương pháp khấu trừ, hóa đơn GTGT của hàng hóa, dịch vụ đủ điều kiện giảm thuế cần ghi 8%.
- Nếu tính thuế theo phương pháp tỷ lệ % trên doanh thu, không ghi thuế suất 8% mà thể hiện nội dung giảm 20% mức tỷ lệ % để tính thuế GTGT.
- Không nên gộp các mặt hàng có thuế suất khác nhau trên cùng một dòng nếu làm mất căn cứ xác định mức thuế suất riêng.
IV. Ghi sai thuế suất thì xử lý thế nào?
Nếu hóa đơn đã lập ghi sai thuế suất trong giai đoạn giảm thuế, có thể xử lý theo hình thức điều chỉnh hoặc thay thế theo quy định về hóa đơn sai sót. Khi điều chỉnh, có thể lập hóa đơn điều chỉnh và ghi rõ “Điều chỉnh cho hóa đơn…”.
Việc kê khai thuế GTGT đầu ra, đầu vào được căn cứ theo số thuế đã giảm ghi trên hóa đơn GTGT. Nếu ghi sai dẫn đến khai sai thuế thì rủi ro không chỉ dừng ở chỉ tiêu hóa đơn mà còn chuyển sang xử phạt về khai sai hồ sơ thuế.
Pháp luật hiện hành chưa có quy định xử phạt cụ thể riêng đối với hành vi ghi sai thuế suất trên hóa đơn GTGT. Tuy nhiên, nếu việc ghi sai dẫn đến khai sai thuế thì bị xử phạt theo hành vi khai sai hồ sơ thuế theo quy định hiện hành.
Ví dụ thực tế
Lỗi phổ biến là ghi 8% thay vì 10% hoặc ngược lại, hoặc không tách dòng khi hóa đơn có nhiều mức thuế suất. Cách khắc phục thường là lập hóa đơn điều chỉnh, ghi rõ “Điều chỉnh cho hóa đơn…”, và có biên bản thỏa thuận với người mua nếu cần. Cần rà soát hóa đơn trước khi kê khai, kiểm tra: mặt hàng có thuộc diện giảm không, phương pháp tính thuế đang áp dụng là gì, và hóa đơn có tách đúng từng mức thuế suất hay chưa.