Từ ngày 01/01/2026, bức tranh về thuế môn bài cho doanh nghiệp mới thành lập đã thay đổi hoàn toàn. Theo quy định mới, doanh nghiệp chính thức không còn phải nộp lệ phí môn bài, giúp giảm bớt một gánh nặng chi phí và thủ tục hành chính ngay từ khi khởi sự. Tuy nhiên, việc bãi bỏ này không đồng nghĩa với việc xóa bỏ toàn bộ nghĩa vụ thuế khác.
Trong bài viết này, Thuận Thiên sẽ tổng hợp và phân tích chi tiết những thay đổi quan trọng nhất, giúp bạn nắm rõ các nghĩa vụ thuế cần thực hiện và những lưu ý đối với các năm trước 2026 để hoạt động kinh doanh luôn tuân thủ đúng pháp luật.
Cơ sở pháp lý
- Nghị quyết 198/2025/QH15 ngày 17/05/2025 của Quốc hội: Quy định chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài từ ngày 01/01/2026.
- Nghị định 362/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 của Chính phủ: Bãi bỏ toàn bộ các văn bản pháp lý trước đó về lệ phí môn bài (Nghị định 139/2016/NĐ-CP và Nghị định 22/2020/NĐ-CP).
- Công văn 645/CT-CS ngày 23/01/2026 của Cục Thuế: Hướng dẫn cụ thể về việc không phải nộp lệ phí và tờ khai môn bài từ 2026, đồng thời yêu cầu rà soát thu đủ nghĩa vụ các năm trước.
- Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14: Điều chỉnh nguyên tắc quản lý, xử lý nợ và vi phạm về nghĩa vụ thuế nói chung.
I. Lệ phí môn bài từ 2026: Chính thức được bãi bỏ hoàn toàn
1. Căn cứ pháp lý then chốt chấm dứt lệ phí môn bài
Sự thay đổi mang tính lịch sử này được xác lập dựa trên một khung pháp lý vững chắc, đồng bộ từ Quốc hội, Chính phủ đến cơ quan Thuế:
- Tại cấp Quốc hội: Khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15 quy định rõ: “Chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài từ ngày 01 tháng 01 năm 2026.”
- Tại cấp Chính phủ: Khoản 4 Điều 6 Nghị định 362/2025/NĐ-CP đã chính thức bãi bỏ toàn bộ Nghị định 139/2016/NĐ-CP và Nghị định 22/2020/NĐ-CP – hai văn bản pháp lý cốt lõi quy định về lệ phí môn bài trước đây.
- Tại cấp cơ quan Thuế: Công văn 645/CT-CS đã hướng dẫn các Cục Thuế địa phương tuyên truyền và thực hiện, khẳng định người nộp thuế không phải nộp hồ sơ khai lệ phí môn bài và không phải nộp tiền lệ phí môn bài cho năm 2026 và các năm tiếp theo.
2. Mục tiêu của chính sách khi bãi bỏ lệ phí môn bài
Việc xóa bỏ lệ phí môn bài không chỉ là giảm một khoản nộp nhỏ mà còn là một phần trong gói chính sách lớn nhằm hỗ trợ và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
Chính sách này nhằm giảm chi phí tuân thủ, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo tâm lý tích cực cho khởi nghiệp và cụ thể hóa định hướng coi kinh tế tư nhân là động lực quan trọng của nền kinh tế.
Doanh nghiệp sẽ không còn phải bận tâm đến việc xác định bậc môn bài, lập tờ khai, hay theo dõi một khoản nộp định kỳ chỉ để “giữ mã số thuế hoạt động”.
3. So sánh mức lệ phí môn bài trước và sau năm 2026
Để thấy rõ lợi ích mà doanh nghiệp nhận được, hãy cùng Thuận Thiên xem bảng so sánh mức phí phải nộp cho đến hết năm 2025 và từ năm 2026 trở đi.
| Đối tượng | Mức lệ phí/năm (đến hết 2025) | Mức lệ phí từ 2026 |
|---|---|---|
| Doanh nghiệp có vốn điều lệ/vốn đầu tư > 10 tỷ đồng | 3.000.000 đồng | 0 đồng |
| Doanh nghiệp có vốn điều lệ/vốn đầu tư ≤ 10 tỷ đồng | 2.000.000 đồng | 0 đồng |
| Chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh | 1.000.000 đồng | 0 đồng |
| Hộ kinh doanh có doanh thu > 500 triệu đồng/năm | 1.000.000 đồng | 0 đồng |
| Hộ kinh doanh có doanh thu 300 – 500 triệu đồng/năm | 500.000 đồng | 0 đồng |
| Hộ kinh doanh có doanh thu 100 – 300 triệu đồng/năm | 300.000 đồng | 0 đồng |
II. Doanh nghiệp mới thành lập từ 2026: Nghĩa vụ thuế thay đổi ra sao?
1. Không còn kê khai và nộp lệ phí môn bài
Đây là điểm thay đổi cốt lõi nhất. Doanh nghiệp thành lập từ ngày 01/01/2026 trở đi sẽ không phát sinh bất kỳ nghĩa vụ nào liên quan đến lệ phí môn bài. Cụ thể:
- Không phải nộp tờ khai lệ phí môn bài: Mẫu 01/LPMB không còn được sử dụng cho các kỳ tính lệ phí từ năm 2026.
- Không phải nộp tiền lệ phí môn bài: Doanh nghiệp, chi nhánh, hộ kinh doanh đều không phải nộp khoản tiền này hàng năm.
Trong checklist công việc sau khi thành lập, bạn có thể gạch bỏ hoàn toàn các bước liên quan đến lệ phí môn bài, giúp tập trung nguồn lực cho các nghĩa vụ quan trọng hơn.
2. Các loại thuế khác vẫn phải tuân thủ
Việc bãi bỏ lệ phí môn bài không có nghĩa là doanh nghiệp được miễn toàn bộ nghĩa vụ thuế. Các loại thuế quan trọng khác vẫn phải được kê khai và nộp đầy đủ:
- Thuế Giá trị gia tăng (GTGT): Doanh nghiệp mới phải đăng ký và kê khai thuế GTGT ngay từ đầu. Phương pháp tính phổ biến là khấu trừ (Thuế GTGT phải nộp = Đầu ra – Đầu vào được khấu trừ).
- Thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN): Doanh nghiệp phải tạm nộp theo quý và quyết toán vào cuối năm. Thuế suất phổ thông hiện hành là 20%. Lưu ý rằng doanh nghiệp có thể được hưởng ưu đãi miễn, giảm thuế nếu hoạt động trong lĩnh vực, địa bàn được khuyến khích đầu tư.
- Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN): Khi chi trả lương, thưởng cho người lao động, doanh nghiệp có trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thuế TNCN thay cho họ theo biểu lũy tiến từng phần.
III. Doanh nghiệp hoạt động trước 2026: Lưu ý quan trọng
1. Vẫn phải hoàn thành nghĩa vụ của các năm cũ
Một điểm quan trọng dễ gây nhầm lẫn là chính sách bãi bỏ chỉ áp dụng từ năm 2026 trở đi. Nghĩa vụ lệ phí môn bài của các năm 2025 trở về trước vẫn phải được hoàn thành nếu còn thiếu.
Công văn 645/CT-CS đã yêu cầu cơ quan thuế địa phương “rà soát, áp dụng các biện pháp quản lý thuế theo quy định để thu đúng, thu đủ số tiền lệ phí môn bài phát sinh phải nộp đối với năm 2025 trở về trước”.
2. Các bước doanh nghiệp cần rà soát, kiểm tra
Nếu doanh nghiệp của bạn đã hoạt động trước năm 2026, hãy chủ động thực hiện các bước sau để tránh rủi ro về sau:
- Kiểm tra lại hồ sơ thuế: Rà soát xem đã nộp tờ khai và chứng từ nộp tiền lệ phí môn bài cho các năm từ khi thành lập đến hết 2025 hay chưa.
- Tra cứu trên cổng thuế điện tử: Đăng nhập vào tài khoản thuế điện tử để kiểm tra sổ theo dõi nghĩa vụ tài chính, xem có còn khoản nợ nào liên quan đến lệ phí môn bài không.
- Chủ động xử lý sai sót: Nếu phát hiện nợ hoặc kê khai thiếu, hãy liên hệ ngay với cơ quan thuế quản lý để được hướng dẫn xử lý. Việc chủ động khắc phục sẽ tốt hơn là chờ cơ quan thuế kiểm tra và ấn định.
IV. Thủ tục khai thuế ban đầu cho doanh nghiệp mới năm 2026
Dù đã được giảm bớt thủ tục về lệ phí môn bài, doanh nghiệp mới vẫn cần hoàn thành các bước khai thuế ban đầu một cách cẩn thận.
1. Hồ sơ và thời hạn đăng ký thuế ban đầu
Trong vòng 10 ngày làm việc kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, bạn cần nộp hồ sơ đăng ký thuế ban đầu, bao gồm:
- Tờ khai đăng ký thuế (Mẫu 01-ĐK-TCT).
- Bản sao công chứng Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
- Bản sao CCCD/Hộ chiếu của người đại diện theo pháp luật.
Phương thức nộp: Khuyến khích nộp trực tuyến qua cổng thuedientu.gdt.gov.vn bằng chữ ký số để tiết kiệm thời gian và chi phí.
2. Các bước chuẩn bị quan trọng khác
Để hoạt động kinh doanh và khai thuế được thuận lợi, doanh nghiệp mới cần chuẩn bị:
- Treo biển hiệu công ty tại trụ sở chính.
- Mua chữ ký số (token) từ nhà cung cấp uy tín.
- Mở tài khoản ngân hàng và thông báo số tài khoản với Sở Kế hoạch và Đầu tư.
- Đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử với cơ quan thuế.
- Lựa chọn kỳ kê khai thuế (theo tháng hoặc quý) phù hợp với quy mô doanh thu dự kiến.
V. Rủi ro và lợi ích của việc tuân thủ thuế
1. Rủi ro khi chậm kê khai, nộp thuế
Việc không tuân thủ đúng hạn các quy định về thuế (GTGT, TNDN, TNCN…) có thể dẫn đến nhiều hệ lụy nghiêm trọng:
- Phạt hành chính: Mức phạt chậm nộp tờ khai có thể từ 2 đến 25 triệu đồng tùy theo thời gian chậm nộp.
- Tiền chậm nộp: Doanh nghiệp phải chịu lãi phạt 0,03%/ngày trên số tiền thuế chậm nộp.
- Ảnh hưởng uy tín: Bị xếp vào danh sách nợ thuế, gây khó khăn khi vay vốn ngân hàng, tham gia đấu thầu hoặc hợp tác với các đối tác lớn.
2. Lợi ích khi tuân thủ ngay từ đầu
Xây dựng thói quen tuân thủ thuế ngay từ khi thành lập mang lại lợi ích lâu dài:
- Tiết kiệm chi phí: Tránh được các khoản phạt và tiền chậm nộp không đáng có.
- Xây dựng uy tín: Được cơ quan thuế xếp vào nhóm rủi ro thấp, ít bị thanh tra, kiểm tra và được hỗ trợ tốt hơn.
- Tiếp cận cơ hội: Hồ sơ thuế minh bạch là chìa khóa để dễ dàng tiếp cận nguồn vốn từ ngân hàng và tạo dựng lòng tin với các đối tác chiến lược.
VI. Tóm tắt thuế môn bài cho doanh nghiệp mới thành lập: Hướng dẫn chi tiết từ 2026
Như vậy, chính sách bãi bỏ thuế môn bài cho doanh nghiệp mới thành lập từ năm 2026 là một bước tiến lớn, giúp đơn giản hóa thủ tục và giảm chi phí cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp thành lập từ 01/01/2026 sẽ không còn bất kỳ nghĩa vụ nào liên quan đến lệ phí môn bài. Tuy nhiên, các nghĩa vụ đối với năm 2025 trở về trước vẫn phải được hoàn thành đầy đủ, và các loại thuế quan trọng khác như GTGT, TNDN, TNCN vẫn cần được tuân thủ nghiêm ngặt. Việc nắm vững các quy định này sẽ giúp doanh nghiệp của bạn khởi đầu thuận lợi và phát triển bền vững.