Có. Với hàng hóa, dịch vụ mua vào, gồm cả hàng nhập khẩu, từ 05 triệu đồng trở lên đã bao gồm thuế GTGT, việc chuyển khoản qua ngân hàng nước ngoài hoặc chuyển khoản quốc tế vẫn có thể được chấp nhận để khấu trừ thuế GTGT đầu vào nếu chứng từ thanh toán thể hiện được dòng tiền từ tài khoản bên mua sang tài khoản bên bán, do tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán phát hành và thông tin thanh toán khớp với hóa đơn, hợp đồng, chứng từ liên quan. Cơ quan thuế thường kiểm tra kỹ hai yếu tố: dòng tiền có rõ ràng không và chứng từ ngân hàng có khớp với hồ sơ mua bán hay không.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Tình huống | Khả năng khấu trừ thuế GTGT đầu vào |
|---|---|
| Chuyển khoản qua ngân hàng nước ngoài, chứng từ thể hiện rõ tiền đi từ tài khoản bên mua sang tài khoản bên bán | Có thể được khấu trừ nếu hồ sơ thanh toán và hồ sơ mua bán khớp nhau |
| Khoản mua vào dưới 05 triệu đồng đã gồm thuế GTGT | Không đặt điều kiện phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để khấu trừ |
| Mua nhiều lần trong cùng một ngày của cùng một nhà cung cấp, mỗi lần dưới 05 triệu đồng nhưng cộng lại từ 05 triệu đồng trở lên | Chỉ nên kê khai khấu trừ khi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt |
| Chưa đến hạn thanh toán theo hợp đồng trả chậm, trả góp | Được kê khai, khấu trừ tạm thời |
| Đến hạn thanh toán nhưng không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt | Cần điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào đã khấu trừ |
Mốc cần chú ý: từ ngày 01/7/2025, ngưỡng áp dụng là 05 triệu đồng đã bao gồm thuế GTGT.
II. Điều kiện để chuyển khoản qua ngân hàng nước ngoài được xem là hợp lệ
1. Điều kiện cốt lõi
Bản chất vấn đề không nằm ở việc ngân hàng trong nước hay nước ngoài, mà ở chỗ chứng minh được thanh toán không dùng tiền mặt theo đúng hồ sơ giao dịch. Rủi ro truy thu sẽ cao nếu doanh nghiệp chỉ có xác nhận chuyển tiền chung chung nhưng không nối được với hóa đơn và hợp đồng.
- Chứng từ thanh toán cần thể hiện rõ việc chuyển tiền từ tài khoản của bên mua sang tài khoản của bên bán.
- Chứng từ do tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán phát hành, bao gồm cả chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
- Thông tin thanh toán nên khớp với hồ sơ mua bán: tên bên mua, tên bên bán, số tài khoản, số tiền, ngày giao dịch, nội dung thanh toán.
- Nguyên tắc này áp dụng cho giao dịch trong nước, nhập khẩu và cả trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ từ nước ngoài.
2. Hồ sơ thực tế nên có
Phần này hay bị bỏ sót khi làm hồ sơ khấu trừ, nhất là với chứng từ quốc tế.
- Sao kê ngân hàng.
- Giấy báo Nợ, giấy báo Có hoặc chứng từ tương đương.
- Hóa đơn, hợp đồng và chứng từ liên quan có thông tin trùng khớp với thanh toán.
Lưu ý quan trọng
Nếu chứng từ không thể hiện rõ dòng tiền hoặc thông tin thanh toán lệch với hồ sơ mua bán, rủi ro không đủ điều kiện khấu trừ là khá cao. Khi thanh tra, vấn đề đầu tiên được kiểm tra là mối liên hệ giữa tiền đã chuyển và giao dịch nào đang kê khai khấu trừ.
III. Các trường hợp dễ nhầm khi kê khai
1. Ngưỡng 05 triệu đồng và mua nhiều lần trong ngày
- Nếu giá trị mua vào dưới 05 triệu đồng đã bao gồm thuế GTGT thì không đặt điều kiện phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để khấu trừ.
- Nếu mua nhiều lần trong cùng một ngày của cùng một nhà cung cấp, từng lần dưới 05 triệu đồng nhưng tổng cộng từ 05 triệu đồng trở lên, việc khấu trừ chỉ nên thực hiện khi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
2. Trả chậm, trả góp và thanh toán ủy quyền
- Nếu chưa đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng trả chậm hoặc trả góp, cơ sở kinh doanh vẫn được kê khai, khấu trừ thuế GTGT đầu vào tạm thời.
- Nếu đến thời điểm thanh toán mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, cần điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào đã khấu trừ.
- Nếu thanh toán ủy quyền qua bên thứ ba, việc ủy quyền nên được ghi rõ trong hợp đồng và có chứng từ chứng minh dòng tiền theo đúng hồ sơ.
Ví dụ thực tế
Một doanh nghiệp tại Việt Nam mua dịch vụ của nhà cung cấp nước ngoài, thanh toán qua ngân hàng nước ngoài. Nếu sao kê và chứng từ ngân hàng thể hiện đúng tài khoản chuyển đi, tài khoản nhận, số tiền và nội dung thanh toán khớp với hợp đồng, hóa đơn, thì hồ sơ thường đủ cơ sở hơn để kê khai khấu trừ. Nội dung chuyển tiền ghi quá chung, không thể hiện liên hệ với hóa đơn hoặc hợp đồng cụ thể, là lỗi thường gặp.
IV. Những điểm cần rà soát thêm khi làm hồ sơ
- Khi thanh toán cho nhà cung cấp nước ngoài, doanh nghiệp còn cần rà soát nghĩa vụ khấu trừ, kê khai và nộp thay thuế nhà thầu nước ngoài nếu thuộc diện áp dụng.
- Nên lưu trữ đầy đủ hồ sơ ngân hàng và bản dịch chứng từ nước ngoài để phục vụ thanh tra, kiểm tra thuế.
- Cần kiểm tra lại toàn bộ thông tin trên chứng từ ngân hàng trước khi kê khai để tránh điều chỉnh về sau.
- Chỉ cần lệch tên đơn vị, số tài khoản hoặc nội dung thanh toán, doanh nghiệp sẽ gặp khó khăn khi giải trình với cơ quan thuế.
