Nếu mất việc gần tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ năm đóng BHXH, người lao động vẫn có thể tiếp tục đóng để đủ điều kiện nhận lương hưu. Điều này giúp đảm bảo quyền lợi về hưu trí khi về già.
I. Điều kiện hưởng lương hưu từ 1/7/2025
- Thời gian đóng BHXH: Tối thiểu từ đủ 15 năm trở lên (giảm từ 20 năm so với quy định trước đây).
- Tuổi nghỉ hưu năm 2025: Nam đủ 61 tuổi 3 tháng, nữ đủ 56 tuổi 8 tháng (theo lộ trình của Bộ luật Lao động).
- Trường hợp đặc biệt: Người tham gia BHXH tự nguyện trước ngày 1/1/2021 và đã đóng đủ 20 năm BHXH tự nguyện trở lên được hưởng lương hưu khi đủ 60 tuổi (đối với nam) và 55 tuổi (đối với nữ).
- Người làm nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc ở vùng đặc biệt khó khăn có thể nghỉ hưu sớm hơn tối đa 5 tuổi, nhưng vẫn phải đủ 15 năm đóng BHXH.
II. Hướng dẫn đóng tiếp BHXH tự nguyện khi mất việc
Khi mất việc và chưa đủ năm đóng BHXH, người lao động có các lựa chọn sau để đảm bảo quyền lợi hưu trí:
- Bảo lưu thời gian đã đóng: Toàn bộ thời gian đóng BHXH bắt buộc trước đó sẽ được bảo lưu và cộng dồn với thời gian đóng BHXH tự nguyện sau này.
- Đăng ký tham gia BHXH tự nguyện: Người lao động có thể liên hệ với cơ quan BHXH hoặc các tổ chức dịch vụ thu để đăng ký tham gia.
Phương thức đóng BHXH tự nguyện linh hoạt
- Đóng hằng tháng.
- Đóng 3 tháng một lần.
- Đóng 6 tháng một lần.
- Đóng 12 tháng một lần.
- Đóng một lần cho nhiều năm về sau (nhưng không quá 5 năm một lần).
- Đóng một lần cho những năm còn thiếu để đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Mức hỗ trợ của Nhà nước khi tham gia BHXH tự nguyện
- Hộ nghèo: Hỗ trợ 50% mức đóng.
- Hộ cận nghèo: Hỗ trợ 40% mức đóng.
- Người dân tộc thiểu số: Hỗ trợ 30% mức đóng.
- Các đối tượng khác: Hỗ trợ 20% mức đóng.
Thời gian hỗ trợ tối đa là 10 năm (120 tháng).
III. Mức hưởng lương hưu theo quy định mới
- Lao động nữ: Tỷ lệ hưởng là 45% mức bình quân tiền lương tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó mỗi năm đóng thêm được cộng 2%, tối đa 75%.
- Lao động nam: Tỷ lệ hưởng là 45% mức bình quân tiền lương tương ứng với 20 năm đóng BHXH, sau đó mỗi năm đóng thêm được cộng 2%, tối đa 75%.
- Lao động nam có từ 15 đến dưới 20 năm đóng BHXH: Mức hưởng sẽ được tính theo tỷ lệ tương ứng với số năm đã đóng.
IV. Quyền lợi mới: Trợ cấp thai sản cho người tham gia BHXH tự nguyện
Một điểm mới từ ngày 1/7/2025 là người tham gia BHXH tự nguyện sẽ được hưởng thêm chế độ trợ cấp thai sản, ngoài các chế độ hưu trí và tử tuất như trước đây. Điều này mở rộng đáng kể quyền lợi cho người lao động, đặc biệt là lao động nữ tham gia BHXH tự nguyện.
Ví dụ thực tế
Anh A, 60 tuổi, đã đóng BHXH bắt buộc được 12 năm và bị mất việc. Anh A có thể đăng ký tham gia BHXH tự nguyện và đóng một lần cho 3 năm còn thiếu để đủ 15 năm. Khi đủ 61 tuổi 3 tháng, anh A nộp hồ sơ và sẽ được nhận lương hưu hằng tháng.
Lưu ý quan trọng
- Chính sách mới giảm thời gian đóng BHXH tối thiểu xuống 15 năm tạo điều kiện cho nhiều người được hưởng lương hưu.
- Người lao động nên ưu tiên bảo lưu thời gian đóng BHXH và tham gia BHXH tự nguyện thay vì nhận BHXH một lần để đảm bảo an sinh khi về già.
- Lương hưu được Nhà nước điều chỉnh định kỳ dựa trên chỉ số giá tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế để đảm bảo giá trị.
