Khi nghỉ việc, thời gian nhận BHXH một lần khác nhau tùy trường hợp. Cụ thể: nếu đã có thời gian đóng BHXH trước ngày 01/7/2025, bạn có thể xin hưởng sau 12 tháng kể từ khi không còn thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc, đồng thời, không tham gia BHXH tự nguyện và tổng thời gian đóng chưa đủ 20 năm, nếu có yêu cầu. Ngược lại, nếu chỉ tham gia BHXH từ ngày 01/7/2025, nghỉ việc thông thường không còn là căn cứ để chờ 12 tháng rồi rút BHXH một lần.
Mốc cần nhớ: 12 tháng chờ sau nghỉ việc chỉ còn áp dụng với người lao động có thời gian đóng BHXH trước ngày 01/7/2025 và đáp ứng đủ điều kiện kèm theo.
I. Bảng tra cứu nhanh thời gian nhận BHXH một lần
| Trường hợp | Thời điểm có thể hưởng | Điều kiện cần lưu ý |
|---|---|---|
| Có thời gian đóng BHXH trước ngày 01/7/2025 | Sau 12 tháng | Không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, không tham gia BHXH tự nguyện, tổng thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm và có yêu cầu |
| Chỉ tham gia BHXH từ ngày 01/7/2025 trở đi | Không áp dụng chờ 12 tháng do nghỉ việc thông thường | Chỉ được hưởng trong các trường hợp đặc biệt theo luật |
Thực tế, nhiều người chỉ nhớ mốc 12 tháng mà quên điều kiện chưa đủ 20 năm đóng BHXH, hoặc đang tham gia BHXH ở diện khác. Điều này khiến hồ sơ nộp sớm dễ bị trả lại.
II. Các trường hợp được hưởng BHXH một lần không cần chờ 12 tháng
- Đủ tuổi hưởng lương hưu nhưng chưa đủ 15 năm đóng BHXH.
- Ra nước ngoài để định cư.
- Đang mắc một trong các bệnh: ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS.
- Có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
- Là người khuyết tật đặc biệt nặng.
Cần lưu ý: không phải cứ nghỉ việc là được rút ngay. Nếu không thuộc các trường hợp đặc biệt nêu trên, hãy đối chiếu thời điểm bắt đầu tham gia BHXH để biết có cần chờ 12 tháng hay không.
Ví dụ thực tế
Một người lao động đã đóng BHXH từ trước ngày 01/7/2025, sau đó nghỉ việc và không tiếp tục tham gia BHXH bắt buộc hoặc BHXH tự nguyện. Nếu tổng thời gian đóng chưa đủ 20 năm, người này có thể nộp yêu cầu hưởng BHXH một lần sau 12 tháng. Ngược lại, nếu người lao động chỉ bắt đầu tham gia từ ngày 01/7/2025 trở đi, nghỉ việc thông thường sẽ không còn là căn cứ để chờ 12 tháng rồi rút.
III. Thời hạn giải quyết hồ sơ và chi trả
Cơ quan BHXH có trách nhiệm giải quyết và tổ chức chi trả trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Thời hạn xử lý hồ sơ: 07 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ.
Thực tế, hồ sơ thường bị kéo dài vì chưa đủ hoặc thông tin chưa khớp, dù nhiều người nghĩ chỉ cần nộp đơn là được chi trả ngay. Bạn nên kiểm tra kỹ tình trạng tham gia BHXH trước khi nộp để tránh mất thời gian.
Lưu ý quan trọng
Số hiệu đúng của Luật Bảo hiểm xã hội là Luật số 41/2024/QH15. Khi tra cứu hoặc đối chiếu hồ sơ, hãy ghi đúng để tránh nhầm văn bản.