Hộ kinh doanh tại Việt Nam được phép kê khai thuế theo nhiều phương pháp khác nhau tùy theo quy định pháp luật và quy mô hoạt động. Dưới đây là các phương pháp kê khai thuế cho hộ kinh doanh và lộ trình thay đổi quan trọng theo quy định mới nhất.
I. Các phương pháp kê khai thuế (áp dụng đến 31/12/2025)
1. Phương pháp kê khai
- Đối tượng áp dụng: Hộ kinh doanh quy mô lớn hoặc tự nguyện lựa chọn, có thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ.
- Hình thức khai thuế: Theo tháng (nếu doanh thu năm trước trên 50 tỷ đồng) hoặc theo quý (nếu doanh thu năm trước từ 50 tỷ đồng trở xuống).
- Cách tính thuế: Thuế phải nộp = Doanh thu tính thuế x Tỷ lệ thuế.
2. Phương pháp khoán
- Đối tượng áp dụng: Hộ kinh doanh không thuộc trường hợp kê khai. Phương pháp này chỉ có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2025.
- Hình thức khai thuế: Nộp thuế dựa trên mức doanh thu và thuế khoán do cơ quan thuế xác định.
- Cập nhật quan trọng: Từ ngày 01/06/2025, hộ khoán có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên phải sử dụng hóa đơn điện tử có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
3. Phương pháp theo từng lần phát sinh
- Đối tượng áp dụng: Cá nhân, hộ kinh doanh không hoạt động thường xuyên (ví dụ: kinh doanh buôn chuyến).
- Hình thức khai thuế: Khai và nộp thuế ngay khi có giao dịch bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ phát sinh.
- Cách tính thuế: Thuế phải nộp = Doanh thu tính thuế từng lần phát sinh x Tỷ lệ thuế.
II. Lộ trình thay đổi từ 01/01/2026
Theo Nghị quyết 198/2025/QH15, phương pháp thuế khoán sẽ được bãi bỏ. Tất cả các hộ kinh doanh sẽ chuyển sang phương pháp kê khai, với chế độ sổ sách được phân loại theo doanh thu như sau:
- Doanh thu từ 200 triệu đến 3 tỷ đồng/năm: Áp dụng biểu mẫu kê khai đơn giản, chỉ cần ghi chép doanh thu và chi phí.
- Doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm: Phải thực hiện chế độ kế toán đầy đủ như doanh nghiệp siêu nhỏ theo hướng dẫn tại Thông tư 88/2021/TT-BTC.
Ví dụ thực tế
Một cửa hàng tạp hóa có doanh thu 2 tỷ đồng/năm, đang nộp thuế khoán. Từ ngày 01/06/2025, cửa hàng này phải sử dụng hóa đơn điện tử kết nối máy tính tiền. Đến ngày 01/01/2026, cửa hàng phải chuyển sang phương pháp kê khai và áp dụng biểu mẫu kê khai đơn giản (ghi chép doanh thu, chi phí).
Lưu ý quan trọng
- Bãi bỏ thuế khoán: Từ 01/01/2026, tất cả hộ kinh doanh phải kê khai thuế dựa trên doanh thu thực tế.
- Số định danh cá nhân: Từ 01/07/2025, số định danh cá nhân được sử dụng thay thế cho mã số thuế của hộ kinh doanh.
- Sàn thương mại điện tử: Từ 01/07/2025, các sàn thương mại điện tử có trách nhiệm khấu trừ và nộp thuế thay cho các hộ kinh doanh bán hàng trên nền tảng của mình.
- Hỗ trợ chuyển đổi: Cơ quan thuế sẽ triển khai hỗ trợ trực tiếp tại phường/xã và cung cấp các công cụ trực tuyến để giúp hộ kinh doanh chuyển đổi phương pháp kê khai.
