Các KOL, Creator có thu nhập từ mạng xã hội thường được phân thành 2 nhóm thu nhập khác nhau: thu nhập từ hoạt động kinh doanh khi trực tiếp khai thác kênh, cung cấp nội dung số, quảng cáo số trên YouTube, TikTok, Facebook… và thu nhập từ tiền công, tiền thù lao khi nhận tiền quảng cáo, PR, đại diện hình ảnh theo từng hợp đồng với doanh nghiệp. Mỗi nhóm có cách tính thuế, khấu trừ, kê khai và quyết toán riêng, nên đây là điểm dễ gây nhầm lẫn.
Nhiều người thường gộp chung các khoản thu nhập vào một cách tính thuế. Cách an toàn là tách riêng từng nguồn thu từ đầu, xác định bên chi trả, bên khấu trừ và phân loại khoản thu vào kinh doanh hay tiền công, thù lao.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp thu nhập | Cách xác định | Cách tính/khấu trừ đáng chú ý |
|---|---|---|
| Khai thác kênh, cung cấp nội dung số, quảng cáo số trên nền tảng | Ưu tiên phân loại là thu nhập từ hoạt động kinh doanh | Theo quy định cũ: doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở xuống không phát sinh thuế GTGT và thuế TNCN; nếu vượt ngưỡng, tính theo tỷ lệ trên doanh thu. Với nội dung số, quảng cáo số: 5% thuế GTGT và 2% thuế TNCN. |
| Thu nhập từ kỳ tính thuế mới | Cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh | Từ kỳ tính thuế 2026: doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống không phát sinh thuế TNCN; vượt ngưỡng thì áp dụng quy định. |
| Hợp đồng quảng cáo, PR, tiền công, thù lao trả riêng bởi công ty | Ưu tiên là thu nhập từ tiền công, tiền thù lao | Nếu không ký hợp đồng lao động hoặc hợp đồng dưới 3 tháng, và mức chi trả từ 2 triệu đồng/lần trở lên, tổ chức trả thu nhập khấu trừ 10% tại nguồn. |
| Nền tảng số khấu trừ, nộp thay | Áp dụng với cá nhân kinh doanh trên nền tảng | Từ 01/7/2025, nền tảng số hay thương mại điện tử có trách nhiệm khấu trừ, nộp thay thuế GTGT và thuế TNCN cho từng giao dịch phát sinh doanh thu. |
Điểm cần nhớ: không nên gộp thu nhập kinh doanh từ nền tảng số với tiền công, thù lao từ hợp đồng quảng cáo riêng vì hai nhóm này áp dụng cơ chế thuế khác nhau.
II. Cách xác định KOL, Creator đang nộp thuế theo trường hợp nào
1. Thu nhập từ nền tảng số
Nếu bạn trực tiếp vận hành kênh, kiếm tiền từ lượt xem, chia sẻ doanh thu hoặc cung cấp dịch vụ quảng cáo, nội dung số thường xuyên, khoản này thường được coi là thu nhập cá nhân kinh doanh. Cơ quan thuế kiểm tra chặt doanh thu từ nhiều nền tảng nhưng người nộp thuế chỉ khai một phần.
Với thu nhập này, áp dụng tỷ lệ 5% thuế GTGT và 2% thuế TNCN trên doanh thu tính thuế cho dịch vụ nội dung số, quảng cáo số theo phương pháp tỷ lệ.
2. Thu nhập từ hợp đồng quảng cáo, PR trả riêng
Nếu KOL, Creator nhận tiền từ doanh nghiệp qua hợp đồng quảng bá, dự sự kiện, làm đại diện hình ảnh hoặc tiền công, thù lao từng lần, khoản này không nên gộp chung với doanh thu kinh doanh nền tảng. Mặc dù cùng là “tiền quảng cáo”, bản chất thuế khác nhau.
Trường hợp không ký hợp đồng lao động hoặc hợp đồng dưới 3 tháng, khi tổ chức chi trả từ 2 triệu đồng/lần trở lên, khấu trừ 10% thuế TNCN tại nguồn. Cuối năm, cá nhân quyết toán theo tình trạng cư trú và tổng thu nhập thực tế.
Ví dụ minh họa
Một Creator vừa có doanh thu từ TikTok, YouTube vừa ký hợp đồng PR với nhãn hàng. Doanh thu từ nền tảng tính theo thu nhập kinh doanh; phần tiền PR công ty trả riêng có thể bị khấu trừ 10% tại nguồn. Gộp chung các khoản này dễ bị truy thu khi đối chiếu dòng tiền và chứng từ khấu trừ.
III. Kê khai, nộp thuế và mốc thời gian cần nhớ
1. Khi nền tảng đã khấu trừ, nộp thay
Từ 01/7/2025, nền tảng số/thương mại điện tử chịu trách nhiệm khấu trừ, nộp thay thuế GTGT và thuế TNCN cho cá nhân kinh doanh trên nền tảng từng giao dịch phát sinh doanh thu. Nếu đã được khấu trừ, bạn cần đối chiếu dữ liệu doanh thu và số thuế đã khấu trừ để tránh sai sót.
2. Khi cá nhân tự khai, tự nộp
Nếu không thuộc trường hợp nền tảng khấu trừ, cá nhân tự khai, tự nộp thuế theo quản lý thuế dành cho hộ, cá nhân kinh doanh. Cá nhân cư trú kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử sử dụng Mẫu số 02/CNKD-TĐMT.
| Nội dung | Thông tin cần nhớ |
|---|---|
| Tờ khai sử dụng | Mẫu số 02/CNKD-TĐMT |
| Hình thức kê khai | Kê khai theo tháng trên cổng thông tin điện tử |
| Hạn nộp tờ khai tháng | Ngày 20 của tháng sau |
| Hạn quyết toán năm | Chậm nhất ngày 31/3 năm sau |
Lưu ý quan trọng
- Cần phân biệt mốc áp dụng: trước kỳ tính thuế mới là ngưỡng 100 triệu đồng/năm; từ kỳ tính thuế 2026 là ngưỡng 1 tỷ đồng/năm đối với thuế TNCN của cá nhân cư trú kinh doanh.
- Nếu có công ty quản lý, đơn vị trung gian hoặc nền tảng chia doanh thu, cần rà soát thật kỹ doanh thu, thu nhập thực nhận và đúng chủ thể có trách nhiệm khấu trừ, kê khai, nộp thay.
- Phần này thường bị bỏ sót: cần lưu giữ đầy đủ chứng từ khấu trừ từ sàn, nền tảng hoặc tổ chức trả thu nhập để đối chiếu khi quyết toán.
IV. Lỗi thường gặp và rủi ro xử phạt
- Kê khai thiếu doanh thu từ nhiều nền tảng.
- Áp sai tỷ lệ thuế theo ngành nghề.
- Không kiểm tra chứng từ khấu trừ từ sàn thương mại điện tử hoặc tổ chức chi trả.
- Đăng ký, khai thuế và nộp thuế chậm.
Khi thanh tra, cơ quan thường hỏi doanh thu thực tế từ từng nền tảng, từng hợp đồng và chứng từ khấu trừ tương ứng. Nhiều cá nhân vi phạm vì nghĩ rằng nền tảng đã giữ tiền là hoàn thành nghĩa vụ thuế.
| Hành vi | Mức xử lý đáng chú ý |
|---|---|
| Chậm nộp hồ sơ khai thuế 1-5 ngày có tình tiết giảm nhẹ | Cảnh cáo |
| Chậm 1-30 ngày | Phạt từ 2-5 triệu đồng |
| Chậm 31-60 ngày | Phạt từ 5-8 triệu đồng |
| Chậm 61-90 ngày hoặc quá 90 ngày không phát sinh số thuế phải nộp | Phạt từ 8-15 triệu đồng |
| Chậm nộp tiền thuế | 0,03%/ngày trên số tiền chậm nộp |
Với KOL, Creator có doanh thu quảng cáo lớn, cách làm rõ ràng là tách nguồn thu ngay khi phát sinh, giữ đầy đủ sao kê, chứng từ khấu trừ và đối chiếu hàng tháng thay vì đợi đến cuối năm. Việc làm đúng từ đầu sẽ giúp kiểm soát việc quyết toán thuế dễ dàng hơn.
