Có, người tham gia BHXH tự nguyện đã đủ tuổi nghỉ hưu mà còn thiếu không quá 5 năm (60 tháng) thì có thể đóng một lần cho thời gian còn thiếu để đủ 15 năm đóng BHXH và xét hưởng lương hưu. Đây là cơ chế đóng một lần cho thời gian còn thiếu tại thời điểm đã đủ tuổi nghỉ hưu, không phải truy đóng cho các quãng gián đoạn trước đó.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Nội dung | Thông tin cần nắm |
|---|---|
| Điều kiện tuổi | Đủ tuổi nghỉ hưu theo khoản 2 Điều 169 Bộ luật Lao động |
| Thời gian đóng tối thiểu để hưởng hưu | Từ đủ 15 năm trở lên |
| Được đóng một lần khi còn thiếu | Không quá 60 tháng |
| Bản chất khoản đóng | Đóng một lần cho thời gian còn thiếu để đủ điều kiện hưởng hưu |
| Không nên hiểu nhầm | Không phải cơ chế truy đóng cho thời gian đã ngắt quãng trước đó |
| Thời điểm hưởng lương hưu | Ngày đầu tiên của tháng liền kề sau tháng đóng đủ tiền |
Mốc dễ nhầm nhất: chỉ khi đã đủ tuổi nghỉ hưu và còn thiếu không quá 5 năm (60 tháng) thì mới áp dụng cơ chế đóng một lần cho thời gian còn thiếu.
II. Điều kiện để được đóng một lần cho thời gian còn thiếu
1. Trường hợp được áp dụng
Người tham gia BHXH tự nguyện được hưởng lương hưu khi đồng thời đáp ứng các điều kiện sau:
- Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định hiện hành.
- Có thời gian đóng BHXH từ đủ 15 năm trở lên.
Nếu người tham gia đã đủ tuổi nhưng thời gian đóng chưa đủ, và thời gian còn thiếu không quá 60 tháng, có thể chọn đóng một lần để hoàn tất điều kiện hưởng hưu.
2. Trường hợp không nên hiểu sai
Một điểm dễ nhầm: nhiều người cho rằng đây là truy đóng cho các năm trước. Tuy nhiên, quy định chỉ cho phép đóng một lần cho thời gian còn thiếu để đủ điều kiện hưởng lương hưu, không phải hợp thức hóa toàn bộ thời gian gián đoạn trước đó.
Cần phân biệt với phương thức đóng một lần cho nhiều năm về sau (không quá 5 năm một lần). Đây là hai cơ chế khác nhau, không nên gộp chung khi chuẩn bị hồ sơ.
Lưu ý mốc áp dụng: điều kiện 15 năm là mốc áp dụng từ 01/7/2025. Không có nội dung áp dụng theo hướng tăng lên 20 năm từ năm 2030 đối với BHXH tự nguyện trong phạm vi nội dung này.
III. Mức đóng, thời điểm hưởng hưu và hồ sơ
1. Mức đóng một lần được tính thế nào
Mức đóng một lần cho thời gian còn thiếu được tính bằng tổng mức đóng của các tháng còn thiếu, căn cứ trên mức thu nhập tháng do người tham gia lựa chọn theo quy định. Khi tính số tiền phải nộp, cơ quan BHXH áp dụng lãi gộp theo lãi suất đầu tư quỹ BHXH bình quân tháng của năm trước liền kề với năm đóng theo công thức quy định.
Ví dụ thực tế
Một người đã đủ tuổi nghỉ hưu nhưng mới có gần đủ thời gian tham gia, còn thiếu dưới 60 tháng. Lúc này, thay vì tiếp tục đóng lẻ từng tháng, người đó có thể làm thủ tục đóng một lần cho phần còn thiếu để đủ điều kiện xét hưởng lương hưu. Lưu ý: tránh chọn nhầm phương thức đóng hoặc kê khai sai mức thu nhập làm căn cứ.
2. Khi nào bắt đầu được hưởng lương hưu
Trường hợp đóng một lần cho những năm còn thiếu, thời điểm hưởng lương hưu là ngày đầu tiên của tháng liền kề sau tháng đã đóng đủ số tiền cho thời gian còn thiếu.
3. Hồ sơ thường gặp
Người tham gia có thể chuẩn bị hồ sơ theo phương thức đóng một lần cho thời gian còn thiếu để đủ điều kiện hưởng lương hưu. Hồ sơ thường có:
- Tờ khai tham gia, điều chỉnh thông tin BHXH, BHYT (Mẫu TK1-TS).
Lưu ý quan trọng
- Kiểm tra tổng thời gian đã đóng trước khi chọn đóng một lần.
- Rà soát: đây là đóng cho thời gian còn thiếu, không nhầm với đóng cho nhiều năm về sau.
- Nếu thuộc diện chuyển tiếp (tham gia trước 01/01/2021), đối chiếu thêm quy định chuyển tiếp để tránh hiểu thiếu.
