Có. Nếu người lao động vẫn thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc theo hợp đồng lao động tại Việt Nam và được doanh nghiệp cử đi công tác ngắn ngày ở nước ngoài nhưng vẫn hưởng lương trong nước, thì vẫn tiếp tục tham gia và đóng BHXH như bình thường. Tuy nhiên, một số doanh nghiệp thấy người lao động không có mặt tại Việt Nam nên tự ngừng đóng, dù bản chất quan hệ lao động và tiền lương vẫn phát sinh ở Việt Nam.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp | Cách xử lý BHXH |
|---|---|
| Đi công tác nước ngoài ngắn ngày, vẫn hưởng lương tại Việt Nam | Tiếp tục đóng BHXH bắt buộc như bình thường |
| Đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng thuộc nhóm đối tượng riêng | Áp dụng cơ chế đóng BHXH riêng, không gộp chung với trường hợp công tác ngắn ngày |
| Trong tháng không làm việc và không hưởng lương từ 14 ngày làm việc trở lên | Không phải đóng BHXH tháng đó |
Nếu người lao động được cử đi công tác trong hoặc ngoài nước và vẫn hưởng lương ở Việt Nam thì vẫn thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc; nếu trong tháng không làm việc và không hưởng lương từ 14 ngày làm việc trở lên thì không phải đóng BHXH tháng đó.
II. Khi nào vẫn đóng, khi nào tạm thời không đóng?
1. Trường hợp vẫn tiếp tục đóng
Chỉ cần người lao động vẫn làm việc theo hợp đồng lao động tại Việt Nam và vẫn nhận lương từ doanh nghiệp trong thời gian đi công tác ngắn ngày ở nước ngoài, việc tham gia BHXH vẫn diễn ra như khi làm việc trong nước.
- Vẫn chịu sự quản lý của doanh nghiệp tại Việt Nam.
- Vẫn hưởng tiền lương ở trong nước.
- Không được xem là trường hợp đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng để áp dụng cơ chế riêng.
2. Trường hợp trong tháng có thể không phải đóng
Ngoại lệ không đóng không nằm ở việc đi nước ngoài hay không, mà phụ thuộc vào điều kiện không làm việc và không hưởng lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng.
- Nếu vẫn hưởng lương trong thời gian công tác thì không thuộc ngoại lệ này.
- Thời gian không đóng theo trường hợp nêu trên thường không được tính để hưởng BHXH, trừ trường hợp pháp luật có quy định riêng như thai sản.
III. Cách thực hiện và các mốc cần nhớ
1. Căn cứ đóng BHXH
Căn cứ đóng vẫn là tiền lương và các khoản phụ cấp, khoản bổ sung làm căn cứ đóng theo hợp đồng lao động và quy định hiện hành. Khi doanh nghiệp trả lương bằng ngoại tệ, cần quy đổi đúng sang đồng Việt Nam để xác định mức đóng, tránh sai sót.
- Nếu lương trả bằng ngoại tệ thì cần quy đổi sang đồng Việt Nam theo hướng dẫn pháp luật về tỷ giá.
- Doanh nghiệp vẫn kê khai, trích nộp định kỳ như bình thường.
- Không có thủ tục riêng chỉ vì người lao động đi công tác ngắn ngày ở nước ngoài.
2. Thời hạn đóng và rủi ro chậm đóng
| Nội dung | Mốc áp dụng |
|---|---|
| Đóng hằng tháng | Chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng tiếp theo |
| Đóng 03 tháng hoặc 06 tháng một lần | Chậm nhất vào ngày cuối cùng của tháng tiếp theo ngay sau chu kỳ đóng |
| Tiền lãi chậm đóng | 0,03%/ngày trên số tiền chậm đóng |
| Mức phạt chậm đóng | Từ 12% đến 15% tổng số tiền phải đóng tại thời điểm lập biên bản, tối đa 75 triệu đồng đối với cá nhân; tổ chức xử phạt theo mức gấp đôi đối với cùng hành vi |
Ngoài tiền phạt hành chính, doanh nghiệp còn có thể phát sinh tiền lãi chậm đóng 0,03%/ngày trên số tiền chậm đóng.
IV. Điểm dễ nhầm khi áp dụng
- Cần phân biệt rõ công tác nước ngoài ngắn ngày với đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
- Không nên tự ngừng đóng BHXH chỉ vì người lao động không có mặt tại Việt Nam trong tháng.
- Kiểm tra lại bảng lương, đặc biệt khi có chi trả bằng ngoại tệ.
- Kê khai chính xác trên phần mềm BHXH vì đây thường là lỗi phổ biến.
Ví dụ thực tế
Nhân viên có hợp đồng lao động tại Việt Nam, được cử đi công tác ngắn ngày ở nước ngoài nhưng vẫn hưởng lương từ doanh nghiệp Việt Nam thì vẫn tiếp tục đóng BHXH hằng tháng như bình thường. Đây là trường hợp vẫn thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc theo hợp đồng lao động.
Lưu ý quan trọng
Nếu hồ sơ nội bộ thể hiện người lao động vẫn nhận lương trong thời gian công tác, doanh nghiệp phải đóng BHXH tháng đó. Khi trả lương bằng ngoại tệ, việc quy đổi sang VND cần thực hiện đúng quy định.
