Từ 01/7/2025, chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh thuộc diện đóng BHXH bắt buộc với tỷ lệ 29,5% trên tiền lương làm căn cứ đóng (bao gồm 25% BHXH và 4,5% BHYT). Nếu lấy mức tham chiếu 2.340.000 đồng/tháng, mức đóng thấp nhất là 690.300 đồng/tháng, tối đa là 13.806.000 đồng/tháng. Nhiều người nhầm lẫn chỉ tính 25% BHXH, nhưng thực tế tổng mức đóng BHXH bắt buộc đã gồm cả BHYT.
I. Bảng tra cứu nhanh mức đóng
Mức đóng hằng tháng = 29,5% x tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc
| Nội dung | Mức áp dụng |
|---|---|
| Tỷ lệ đóng BHXH bắt buộc (gồm BHXH + BHYT) | 29,5% |
| Trong đó: BHXH | 25% |
| Trong đó: BHYT | 4,5% |
| Mức lương làm căn cứ thấp nhất | 2.340.000 đồng/tháng |
| Mức lương làm căn cứ cao nhất | 46.800.000 đồng/tháng |
| Mức đóng thấp nhất | 690.300 đồng/tháng |
| Mức đóng cao nhất | 13.806.000 đồng/tháng |
Điểm đáng lưu ý: tiền lương làm căn cứ đóng do chủ hộ kinh doanh tự lựa chọn, nhưng chỉ được chọn trong khung từ mức tham chiếu đến 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng.
II. Ai áp dụng từ 01/7/2025, ai áp dụng sau
1. Nhóm áp dụng từ 01/7/2025
Giai đoạn từ 01/7/2025 áp dụng với chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh và nộp thuế theo phương pháp kê khai.
2. Nhóm áp dụng từ 01/7/2029
Từ 01/7/2029, áp dụng với các chủ hộ kinh doanh còn lại của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh theo quy định của Chính phủ.
3. Trường hợp không thuộc phạm vi áp dụng
Không áp dụng với người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng hoặc thuộc trường hợp đủ điều kiện tuổi theo diện loại trừ.
Lưu ý quan trọng
- Nhiều người thấy hộ kinh doanh có đăng ký là nghĩ áp dụng ngay, nhưng từ mốc đầu tiên chỉ dành cho nhóm nộp thuế theo phương pháp kê khai.
- Nếu bạn đang rà hồ sơ cùng, nên kiểm tra lại phương pháp nộp thuế của hộ kinh doanh để xác định đúng thời điểm tham gia.
III. Cách xác định tiền lương làm căn cứ đóng
1. Mức sàn và mức trần
Tiền lương làm căn cứ đóng do chủ hộ kinh doanh tự lựa chọn, nhưng:
- Thấp nhất bằng mức tham chiếu;
- Cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng.
Khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở, mức tham chiếu bằng mức lương cơ sở. Hiện tại là 2.340.000 đồng/tháng.
2. Công thức tính nhanh
- Mức đóng tối thiểu: 29,5% x 2.340.000 = 690.300 đồng/tháng
- Mức đóng tối đa: 29,5% x (20 x 2.340.000) = 13.806.000 đồng/tháng
Ví dụ thực tế
Nếu chủ hộ chọn mức lương làm căn cứ đóng là 2.340.000 đồng/tháng, số tiền phải đóng hằng tháng là 690.300 đồng (gồm 585.000 đồng BHXH và 105.300 đồng BHYT). Nếu chọn mức trần 46.800.000 đồng/tháng, số tiền phải đóng là 13.806.000 đồng/tháng.
Lưu ý quan trọng
Cơ quan BHXH kiểm tra kỹ phần mức lương đăng ký đóng có nằm trong khung cho phép hay không. Đây là lỗi đơn giản nhưng nhiều hộ kinh doanh vẫn vướng khi chọn mức thấp hơn sàn hoặc hiểu nhầm trần đóng.
IV. Phương thức đóng, thời hạn đóng và điểm dễ nhầm với BHYT
1. Phương thức đóng
Chủ hộ kinh doanh có thể đóng trực tiếp cho cơ quan BHXH hoặc đóng qua hộ kinh doanh, doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã tham gia quản lý.
- Đóng hằng tháng;
- Đóng 03 tháng một lần;
- Đóng 06 tháng một lần.
2. Thời hạn đóng
Thời hạn đóng chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng tiếp theo ngay sau chu kỳ đóng.
3. Điểm dễ nhầm với BHYT
Mức 29,5% là mức đóng BHXH bắt buộc đã bao gồm BHYT. Nếu chỉ nói BHXH thì là 25%, nhưng khi hỏi mức đóng bắt buộc tổng thể, cần nhắc cả BHYT. Tuy nhiên, mức đóng BHXH bắt buộc (theo đúng quy định) là 29,5%.
Lưu ý quan trọng
- Doanh nghiệp hoặc cơ quan chức năng thường trả lời gộp, nhưng bạn cần biết rõ cơ cấu: 25% BHXH + 4,5% BHYT.
- Nếu chậm đóng, mức phạt có thể từ 12% đến 15% tổng số tiền phải đóng tại thời điểm lập biên bản, tối đa không quá 75.000.000 đồng; đồng thời phải nộp đủ số tiền chậm đóng và tiền lãi chậm đóng 0,03%/ngày trên số tiền chậm đóng.
- Trường hợp không đóng cho toàn bộ đối tượng thuộc diện tham gia, mức phạt có thể từ 18% đến 20% tổng số tiền phải đóng, tối đa 75.000.000 đồng.
