Không, doanh nghiệp không cần gửi thông báo riêng cho cơ quan thuế khi thay đổi phương pháp tính thuế giá trị gia tăng (GTGT). Việc chuyển đổi thực hiện thông qua việc sử dụng tờ khai thuế GTGT theo phương pháp mới ngay từ kỳ kê khai đầu tiên, sau khi thỏa mãn các điều kiện pháp luật.
I. Các trường hợp và điều kiện chuyển đổi phương pháp tính thuế GTGT
- Trường hợp 1: Chuyển đổi bắt buộc
Doanh nghiệp áp dụng phương pháp trực tiếp phải chuyển sang phương pháp khấu trừ nếu doanh thu hàng năm từ bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ chịu thuế GTGT từ 1 tỷ đồng trở lên. Việc chuyển đổi áp dụng từ năm dương lịch liền kề sau năm đạt mức doanh thu này. - Trường hợp 2: Đăng ký tự nguyện
Doanh nghiệp có doanh thu dưới 1 tỷ đồng được tự nguyện áp dụng phương pháp khấu trừ nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ theo quy định pháp luật.
Lưu ý: Quy định về việc áp dụng ổn định phương pháp tính thuế trong 02 năm liên tục đã được bãi bỏ.
II. Quy trình thực hiện chuyển đổi
- Không cần gửi thông báo riêng: Không cần nộp Mẫu 06/GTGT hay bất kỳ văn bản thông báo nào cho cơ quan thuế về việc thay đổi phương pháp.
- Sử dụng tờ khai thuế phù hợp: Việc chuyển đổi thể hiện qua việc sử dụng mẫu tờ khai thuế GTGT tương ứng với phương pháp mới ngay từ kỳ đầu tiên:
- Phương pháp khấu trừ: Sử dụng Mẫu 01/GTGT.
- Phương pháp trực tiếp: Sử dụng Mẫu 04/GTGT.
- Cơ quan thuế ghi nhận: Cơ quan thuế căn cứ hồ sơ khai thuế doanh nghiệp nộp để ghi nhận việc chuyển đổi phương pháp tính thuế.
III. Xử lý thuế đối với hàng tồn kho khi chuyển đổi
Khi chuyển từ phương pháp trực tiếp sang phương pháp khấu trừ, doanh nghiệp phải kiểm kê và tính thuế GTGT với lượng hàng hóa, dịch vụ tồn kho tại thời điểm chuyển đổi để bảo đảm khấu trừ thuế đầu vào tương ứng.
Ví dụ thực tế
Doanh nghiệp B áp dụng phương pháp trực tiếp. Kết thúc năm 2025, doanh thu bán hàng chịu thuế đạt 1,5 tỷ đồng. Theo quy định, từ ngày 01/01/2026, doanh nghiệp B bắt buộc phải chuyển sang phương pháp khấu trừ. Khi kê khai thuế quý I/2026, doanh nghiệp chỉ cần nộp tờ khai thuế GTGT theo Mẫu 01/GTGT, không cần gửi bất kỳ thông báo nào trước đó cho cơ quan thuế.
Lưu ý quan trọng
- Doanh nghiệp mới thành lập có dự án đầu tư được cấp có thẩm quyền phê duyệt được áp dụng ngay phương pháp khấu trừ mà không phụ thuộc mức doanh thu.
- Hộ, cá nhân kinh doanh không là đối tượng áp dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT.
- Doanh nghiệp phải bảo đảm việc chuyển đổi phương pháp được thực hiện nhất quán trên cả hồ sơ khai thuế và hồ sơ quyết toán thuế năm.
- Cơ quan thuế có quyền kiểm tra việc tuân thủ các điều kiện áp dụng phương pháp tính thuế của doanh nghiệp qua hồ sơ khai thuế thực tế.
