Doanh nghiệp mới thành lập không có một mốc ưu đãi thuế TNDN chung duy nhất áp dụng cho tất cả trường hợp từ 01/10/2025. Nhiều doanh nghiệp thường nhầm tưởng thành lập mới là sẽ tự động được miễn thuế 03 năm. Thực tế, thời gian ưu đãi phụ thuộc vào nhóm đối tượng. Mốc phổ biến nhất là 03 năm miễn thuế dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký lần đầu. Ngoài ra, còn có trường hợp 02 năm, hoặc ưu đãi dành cho dự án đầu tư mới với mức miễn tối đa 04 năm và giảm 50% số thuế phải nộp tối đa 09 năm sau đó.
Điều quan trọng cần xác định ngay từ đầu: khi hỏi “doanh nghiệp mới thành lập được ưu đãi bao nhiêu năm” thì phải xác định rõ doanh nghiệp thuộc diện nào, không nên đưa ra con số chung cho tất cả.
I. Bảng tra cứu nhanh thời gian ưu đãi
| Trường hợp | Thời gian ưu đãi | Mốc tính thời gian |
|---|---|---|
| Doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký doanh nghiệp lần đầu | Miễn thuế TNDN 03 năm | Kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu; tính liên tục từ năm cấp giấy chứng nhận, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025 |
| Doanh nghiệp thành lập mới từ hộ kinh doanh thuộc diện luật định | Miễn thuế TNDN 02 năm liên tục | Kể từ khi phát sinh thu nhập chịu thuế |
| Dự án đầu tư mới thuộc lĩnh vực hoặc địa bàn ưu đãi | Miễn thuế tối đa 04 năm và giảm 50% số thuế phải nộp tối đa 09 năm tiếp theo | Theo cơ chế ưu đãi riêng của thuế TNDN |
| Thu nhập từ hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo đủ điều kiện | Miễn thuế 02 năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong 04 năm tiếp theo | Áp dụng cho phần thu nhập đủ điều kiện |
II. Thời gian ưu đãi áp dụng cho từng trường hợp
1. Doanh nghiệp nhỏ và vừa mới thành lập
Doanh nghiệp thuộc nhóm nhỏ và vừa, đăng ký lần đầu, sẽ được miễn thuế TNDN 03 năm kể từ ngày cấp giấy chứng nhận lần đầu. Thời gian miễn thuế được tính liên tục từ năm cấp giấy, không phụ thuộc vào việc phát sinh doanh thu hoặc lợi nhuận.
2. Doanh nghiệp thành lập mới từ hộ kinh doanh
Đối với doanh nghiệp thành lập từ hộ kinh doanh theo quy định, ưu đãi là miễn thuế 02 năm liên tục kể từ khi phát sinh thu nhập chịu thuế. Thường dễ nhầm lẫn khi lấy mốc là ngày cấp giấy đăng ký doanh nghiệp, trong khi cách tính ở nhóm này khác với doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký lần đầu.
3. Doanh nghiệp có dự án đầu tư mới thuộc diện ưu đãi
Doanh nghiệp mới thành lập có dự án đầu tư mới trong lĩnh vực hoặc khu vực ưu đãi sẽ được áp dụng cơ chế riêng. Có thể miễn thuế tối đa 04 năm và giảm 50% số thuế phải nộp tối đa 09 năm tiếp theo. Việc xác định chính xác loại dự án rất quan trọng để áp dụng đúng thời gian ưu đãi.
4. Thu nhập từ hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo
Thu nhập từ hoạt động khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong phạm vi chính sách đặc thù được miễn thuế 02 năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong 04 năm tiếp theo, nhưng chỉ áp dụng cho phần thu nhập đủ điều kiện, không áp dụng cho toàn bộ doanh thu của doanh nghiệp mới thành lập.
III. Những điểm hay bị nhầm lẫn khi áp dụng
- Không phải doanh nghiệp mới thành lập nào cũng được miễn thuế 03 năm. Mốc 03 năm chỉ áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký lần đầu khi đủ điều kiện.
- Thời điểm tính ưu đãi không đồng nhất. Có trường hợp tính từ ngày cấp giấy chứng nhận doanh nghiệp, nhưng cũng có nơi tính từ khi phát sinh thu nhập chịu thuế.
- Ưu đãi về thuế suất không tương đương với thời gian miễn thuế. Từ 01/10/2025, doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không vượt quá 3 tỷ đồng có thể áp dụng thuế suất 15%. Nếu doanh thu trên 3 tỷ đến không quá 50 tỷ đồng, thuế suất áp dụng là 17%. Đây là ưu đãi về mức thuế suất, không phải thời gian miễn thuế.
Lưu ý quan trọng
Ưu đãi 03 năm dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa không áp dụng với tất cả doanh nghiệp mới thành lập. Các trường hợp như sáp nhập, hợp nhất, chia, tách, chuyển đổi chủ sở hữu, chuyển đổi loại hình hoặc các trường hợp loại trừ khác sẽ không được hưởng ưu đãi này. Qua thanh tra, việc xác định doanh nghiệp có thuộc diện đăng ký lần đầu hay không là vấn đề được kiểm tra đầu tiên.
Ví dụ minh họa
Doanh nghiệp đăng ký lần đầu và thuộc nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa thường được áp dụng ưu đãi miễn thuế 03 năm. Tuy nhiên, doanh nghiệp mới hình thành từ hộ kinh doanh sẽ được hưởng ưu đãi miễn thuế 02 năm kể từ khi phát sinh thu nhập chịu thuế. Việc phân loại đúng nhóm đối tượng ngay từ đầu giúp tránh sai sót khi xác định ưu đãi.
Tổng kết, với câu hỏi chung về “doanh nghiệp mới thành lập” từ 01/10/2025, không có một mốc ưu đãi cố định cho tất cả. Mốc phổ biến nhất là 03 năm với doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký lần đầu. Tuy nhiên, để áp dụng đúng ưu đãi, cần xác định chính xác nhóm đối tượng và mốc thời gian bắt đầu tính ưu đãi.
