Không, lương hưu do Quỹ bảo hiểm xã hội chi trả và các khoản trợ cấp theo pháp luật về bảo hiểm xã hội vẫn được miễn thuế thu nhập cá nhân dù được chuyển chung vào một tài khoản ngân hàng và nhận gộp trong cùng kỳ chi trả. Thuế được xác định theo từng loại thu nhập, không tính theo tổng số tiền đi vào tài khoản. Nếu trong cùng tài khoản còn có khoản tiền khác không phải chế độ bảo hiểm xã hội, thì chỉ phần thu nhập thuộc diện chịu thuế mới cần xem xét tính thuế.
Nhận chung qua tài khoản không làm đổi bản chất pháp lý của từng khoản tiền. Miễn thuế hay không vẫn xét theo đúng nguồn chi trả và tính chất của khoản thu nhập.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Khoản nhận | Cách xác định thuế | Lưu ý thực tế |
|---|---|---|
| Lương hưu do Quỹ BHXH chi trả | Không tính vào thu nhập chịu thuế | Dù nhận riêng hay nhận chung qua tài khoản vẫn không đổi bản chất |
| Trợ cấp theo pháp luật về BHXH | Không tính vào thu nhập chịu thuế | Cần kiểm tra đúng tên khoản chi, tránh nhầm với tiền lương hoặc thù lao |
| Thu nhập khác ngoài lương hưu, trợ cấp BHXH | Xem xét tính thuế theo quy định riêng | Cần tách riêng khi kê khai thu nhập chịu thuế |
II. Khi nào không bị tính thuế, khi nào cần tách riêng để xem xét
1. Các khoản được miễn thuế
Lương hưu do Quỹ BHXH chi trả và các khoản trợ cấp theo pháp luật về BHXH không tính vào thu nhập chịu thuế. Việc ngân hàng chỉ thể hiện số tiền nhận tổng cộng không ảnh hưởng đến việc xác định thuế. Cơ quan thuế sẽ dựa vào bản chất từng khoản, không chỉ dựa vào con số tổng.
Các khoản trợ cấp BHXH thường thuộc diện miễn thuế gồm:
- Trợ cấp khó khăn đột xuất.
- Trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.
- Trợ cấp một lần khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi.
- Trợ cấp do suy giảm khả năng lao động.
- Trợ cấp hưu trí một lần.
- Trợ cấp tuất hàng tháng.
- Các khoản trợ cấp khác theo quy định của pháp luật về BHXH.
2. Trường hợp có thêm thu nhập khác
Nếu ngoài lương hưu và trợ cấp BHXH, bạn còn có thu nhập từ tiền lương, tiền công hoặc nguồn thu khác thuộc diện chịu thuế, thì chỉ phần thu nhập đó mới tính thuế. Nhiều người thấy tiền nhận chung một nơi và nghĩ rằng phải cộng toàn bộ để tính thuế, nhưng lương hưu và trợ cấp BHXH vẫn cần được tách riêng để xác định miễn thuế.
Ví dụ thực tế
Một người đang hưởng lương hưu hằng tháng, đồng thời nhận thêm một khoản trợ cấp BHXH và một khoản thu nhập khác thuộc diện chịu thuế. Nếu cả 3 khoản cùng chuyển vào một tài khoản ngân hàng, thì lương hưu và trợ cấp BHXH vẫn giữ nguyên diện miễn thuế; chỉ khoản thu nhập khác mới là phần cần xem xét kê khai, tính thuế.
Lưu ý quan trọng
Cơ quan thuế sẽ xem xét kỹ tên khoản chi trả và hồ sơ chứng minh nguồn tiền. Nếu chứng từ chỉ thể hiện số tiền vào tài khoản mà không rõ là lương hưu, trợ cấp BHXH hay thu nhập khác, khi thanh tra, câu hỏi đầu tiên thường là: căn cứ nào để tách phần miễn thuế và phần chịu thuế.
III. Hình thức nhận tiền không quyết định việc có chịu thuế hay không
Nhận bằng tiền mặt hay qua tài khoản ngân hàng không phải tiêu chí để xác định thu nhập có chịu thuế hay không. Việc miễn thuế được xác định theo bản chất pháp lý của khoản tiền. Vì vậy, nhận nhiều khoản cùng lúc qua một tài khoản không đồng nghĩa với việc bị cộng dồn để tính thuế nếu từng khoản đều thuộc diện miễn thuế.
Khi lập bảng chi trả hoặc xác nhận thu nhập, cần tách rõ từng loại khoản nhận. Nếu ghi gộp nhiều khoản mà không diễn giải rõ, người nhận dễ hiểu nhầm nghĩa vụ thuế của mình.
IV. Điểm cần kiểm tra để tránh hiểu nhầm
- Kiểm tra nguồn chi trả: có phải do Quỹ BHXH chi trả hay không.
- Kiểm tra tên khoản tiền: là trợ cấp theo chế độ BHXH hay là khoản có tính chất tiền lương, tiền công, thù lao.
- Kiểm tra thu nhập đi kèm: nếu có khoản khác thuộc diện chịu thuế thì cần tách riêng.
- Giữ hồ sơ đối chiếu: sao kê ngân hàng nên đi kèm thông báo chi trả, quyết định hưởng chế độ hoặc chứng từ thể hiện rõ nội dung khoản tiền.
Nếu bạn chỉ nhận lương hưu và trợ cấp đúng chế độ BHXH thì việc tiền vào chung một tài khoản, nhận tổng cộng trong cùng kỳ, thông thường không làm phát sinh thuế thu nhập cá nhân đối với các khoản này.
