Có. Doanh nghiệp bán hàng online qua sàn thương mại điện tử vẫn phải đăng ký ngành, nghề kinh doanh phù hợp với hoạt động thực tế khi thành lập hoặc bổ sung trước khi hoạt động. Hiện không có một mã ngành riêng mang tên chung là “thương mại điện tử” áp cho mọi trường hợp bán hàng qua sàn. Nhiều doanh nghiệp lầm tưởng chỉ cần mở gian hàng trên sàn là đủ, nhưng hồ sơ đăng ký doanh nghiệp vẫn cần thể hiện đúng nhóm bán buôn hoặc bán lẻ tương ứng với loại hàng hóa và mô hình kinh doanh.
Nếu doanh nghiệp chỉ là người bán trên sàn, trọng tâm là đăng ký đúng ngành nghề bán hàng. Nếu doanh nghiệp là đơn vị vận hành sàn hoặc nền tảng thương mại điện tử, ngoài ngành nghề kinh doanh còn phát sinh nhóm nghĩa vụ pháp lý riêng của chủ quản nền tảng. Hai trường hợp này không giống nhau, và doanh nghiệp thường nhầm lẫn.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Trường hợp | Cách hiểu đúng |
|---|---|
| Chỉ bán hàng trên sàn thương mại điện tử của bên thứ ba | Cần đăng ký ngành, nghề kinh doanh phù hợp với hoạt động bán hàng thực tế; không có mã ngành riêng bắt buộc tách biệt chỉ vì bán qua sàn. |
| Đăng ký hoặc rà soát trước ngày 15/11/2025 | Thực tiễn trước đây thường sử dụng mã 4791 cho hoạt động bán lẻ qua internet theo hệ thống cũ. |
| Đăng ký hoặc điều chỉnh từ ngày 15/11/2025 trở đi | Không tiếp tục dùng mã 4791; cần chọn mã ngành cấp 4 phù hợp theo hệ thống ngành mới, căn cứ loại hàng hóa và mô hình hoạt động. |
| Đã thành lập nhưng chưa có ngành nghề phù hợp | Cần thực hiện thủ tục thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp để bổ sung ngành, nghề kinh doanh. |
| Tự thiết lập website thương mại điện tử bán hàng | Ngành nghề kinh doanh và thủ tục với Bộ Công Thương là hai việc khác nhau; website bán hàng còn có nghĩa vụ thông báo theo quy định hiện hành. |
| Vận hành sàn hoặc nền tảng thương mại điện tử | Có thêm nghĩa vụ riêng đối với chủ quản nền tảng, không đồng nhất với trường hợp chỉ là người bán. |
Mốc cần chú ý: từ 15/11/2025 áp dụng hệ thống ngành mới theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg; mã 4791 không tiếp tục sử dụng.
II. Cách hiểu đúng để tránh đăng ký sai
1. Không có một mã ngành chung cho mọi trường hợp bán hàng qua sàn
Bản chất của việc đăng ký là chọn mã ngành cấp 4 phù hợp với hoạt động bán buôn hoặc bán lẻ cụ thể, chứ không phải chọn một mã tên gọi chung là thương mại điện tử. Cơ quan đăng ký kinh doanh thường kiểm tra kỹ phần này, nhất là khi doanh nghiệp mô tả hoạt động rất rộng nhưng không khớp với loại hàng hóa thực tế.
2. Thay đổi theo thời điểm áp dụng hệ thống ngành
- Nếu doanh nghiệp đăng ký hoặc rà soát ngành nghề trước ngày 15/11/2025: thực tiễn trước đây thường dùng mã 4791 cho hoạt động bán lẻ qua internet theo Quyết định 27/2018/QĐ-TTg.
- Nếu doanh nghiệp đăng ký hoặc điều chỉnh từ ngày 15/11/2025 trở đi: không tiếp tục sử dụng mã 4791 vì hệ thống ngành cũ đã hết hiệu lực; doanh nghiệp cần chọn mã ngành cấp 4 phù hợp trong nhóm bán buôn hoặc bán lẻ theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg.
- Nếu doanh nghiệp đã thành lập nhưng chưa có ngành nghề phù hợp: thực hiện thủ tục thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp để bổ sung ngành, nghề kinh doanh.
Ví dụ thực tế
Một doanh nghiệp mở gian hàng trên sàn để bán mỹ phẩm, nhưng hồ sơ chỉ đăng ký ngành nghề chung chung, không phản ánh hoạt động thực tế. Khi rà soát nội bộ, phần này thường bị bỏ sót vì doanh nghiệp nghĩ rằng bán qua nền tảng bên thứ ba thì không cần bổ sung ngành nghề. Cách xử lý đúng là kiểm tra nhóm mã ngành bán lẻ hoặc bán buôn tương ứng với hàng hóa đang kinh doanh, sau đó thực hiện thủ tục thông báo thay đổi nếu còn thiếu.
III. Đăng ký ngành nghề không thay thế cho thủ tục thương mại điện tử
1. Nếu chỉ bán trên sàn của bên thứ ba
Việc tham gia sàn không làm phát sinh một mã ngành riêng bắt buộc. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn cần có ngành nghề phù hợp với hoạt động bán hàng thực tế. Đây là lỗi đơn giản nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn vi phạm khi chỉ tập trung mở gian hàng mà quên kiểm tra hồ sơ đăng ký doanh nghiệp.
2. Nếu có website thương mại điện tử bán hàng riêng
Trường hợp doanh nghiệp thiết lập website bán hàng riêng, ngoài câu chuyện ngành nghề, còn có thủ tục thông báo website với Bộ Công Thương theo Nghị định 52/2013/NĐ-CP và văn bản sửa đổi, bổ sung trước khi chính thức bán hàng; với website đã hoạt động trước khi Nghị định có hiệu lực thì thực hiện trong vòng 90 ngày kể từ ngày Nghị định có hiệu lực.
3. Nếu vận hành sàn hoặc nền tảng thương mại điện tử
Trường hợp này không nên hiểu giống người bán thông thường. Ngoài ngành nghề kinh doanh, doanh nghiệp còn có nhóm nghĩa vụ pháp lý riêng đối với chủ quản nền tảng. Khi thanh tra, cơ quan chức năng thường hỏi đầu tiên là doanh nghiệp đang bán hàng hay đang vận hành nền tảng, vì cách quản lý pháp lý của hai mô hình này khác nhau.
Đến trước ngày 01/07/2026, nghĩa vụ thông báo hoặc đăng ký hoạt động thương mại điện tử vẫn tiếp tục thực hiện theo Nghị định 52/2013/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi, bổ sung. Từ ngày 01/07/2026, áp dụng Luật Thương mại điện tử 2025.
IV. Hồ sơ và mốc chuyển tiếp cần lưu ý
Nếu doanh nghiệp cần bổ sung ngành nghề, biểu mẫu sử dụng để thông báo thay đổi là Mẫu số 12 Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 68/2025/TT-BTC ngày 01/07/2025. Lưu ý: hồ sơ thường vướng ở việc chọn ngành nghề chưa sát hoạt động thực tế, chứ không phải ở biểu mẫu.
Từ thời điểm áp dụng Luật Thương mại điện tử 2025, người bán trên nền tảng thương mại điện tử còn có nghĩa vụ cung cấp thông tin phục vụ xác thực danh tính, công khai thông tin đăng ký kinh doanh và tuân thủ các trách nhiệm liên quan theo luật mới. Đây là nghĩa vụ bổ sung về quản lý hoạt động thương mại điện tử, không làm thay đổi nguyên tắc cốt lõi là doanh nghiệp vẫn cần đăng ký ngành nghề kinh doanh phù hợp.
Lưu ý quan trọng
- Đừng hiểu rằng bán hàng qua sàn thì mặc nhiên có một mã ngành riêng tên là thương mại điện tử.
- Đừng nhầm thủ tục đăng ký ngành nghề với thủ tục thông báo hoặc đăng ký hoạt động thương mại điện tử.
- Nếu đã hoạt động nhưng ngành nghề chưa khớp, nên rà soát và bổ sung sớm để hồ sơ pháp lý đồng bộ với hoạt động thực tế.
- Khuyến nghị kiểm tra theo 3 điểm: bán gì, bán theo mô hình nào, chỉ bán trên sàn hay còn tự vận hành website/nền tảng.
