Lương tháng 13 thông thường không phải đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc theo quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội và Thông tư 06/2021/TT-BLĐTBXH hiện hành.
I. Tiền lương làm căn cứ đóng BHXH theo quy định mới
Theo Thông tư 06/2021/TT-BLĐTBXH, tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc bao gồm mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác. Tuy nhiên, các khoản bổ sung khác chỉ được tính vào căn cứ đóng BHXH khi đáp ứng đủ các điều kiện sau:
- Xác định được mức tiền cụ thể cùng với mức lương thỏa thuận trong hợp đồng lao động.
- Được trả thường xuyên và ổn định trong mỗi kỳ trả lương.
Nghị định này đặc biệt loại trừ các khoản bổ sung phụ thuộc hoặc biến động theo năng suất lao động, quá trình làm việc và chất lượng thực hiện công việc của người lao động.
II. Tại sao lương tháng 13 không phải đóng BHXH?
Lương tháng 13 trong thực tế thường được chi trả dựa trên kết quả kinh doanh của doanh nghiệp và hiệu quả làm việc của người lao động trong năm. Do đó, khoản tiền này có các đặc điểm sau:
- Tính chất biến động: Không phải là một khoản thu nhập cố định, ổn định, mà phụ thuộc vào kết quả kinh doanh và thành tích cá nhân.
- Không thường xuyên: Thường chỉ được trả một lần vào cuối năm.
- Lương tháng 13 theo Bộ luật Lao động 2019 được coi là khoản thưởng, không phải là lương, phụ cấp lương hay khoản bổ sung thường xuyên nên không thuộc căn cứ đóng BHXH.
Vì những lý do trên, lương tháng 13 được xếp vào nhóm các khoản thu nhập biến động theo năng suất và chất lượng công việc, do đó không thuộc căn cứ để tính đóng BHXH bắt buộc.
Ví dụ thực tế
Một công ty quy định lương tháng 13 bằng 1 tháng lương cơ bản nếu doanh nghiệp đạt chỉ tiêu lợi nhuận và nhân viên hoàn thành tốt công việc. Khoản lương này có tính biến động theo hiệu quả kinh doanh và thành tích cá nhân nên không phải đóng BHXH.
Lưu ý quan trọng
Trường hợp lương tháng 13 được quy định cụ thể, cố định và trả thường xuyên như một khoản lương trong hợp đồng lao động thì sẽ được tính đóng BHXH. Tuy nhiên, bản chất của lương tháng 13 thường là một khoản thưởng.
