Tên công ty không nên trùng hoặc sử dụng yếu tố thuộc nhãn hiệu đã được bảo hộ nếu cách dùng có thể gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng. Nhiều doanh nghiệp lầm tưởng rằng chỉ cần đăng ký tên doanh nghiệp thành công là an toàn. Nhưng đăng ký tên doanh nghiệp và đăng ký nhãn hiệu là hai thủ tục pháp lý độc lập. Vẫn có trường hợp tên đã được cấp nhưng sau đó phát sinh rủi ro xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.
Nếu muốn sử dụng tên trùng hoặc có yếu tố của nhãn hiệu đã được bảo hộ, doanh nghiệp chỉ nên tiếp tục khi đồng thời đáp ứng 2 điều kiện: có văn bản chấp thuận của chủ sở hữu và việc sử dụng không gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng. Nhiều bên chỉ xin chấp thuận bằng miệng hoặc email, nhưng khi tranh chấp xảy ra, các chứng cứ này không đủ giá trị bảo vệ doanh nghiệp.
I. Bảng tra cứu nhanh
| Vấn đề | Nội dung cần hiểu đúng |
|---|---|
| Tên công ty có trùng thương hiệu đã đăng ký nhãn hiệu được không? | Về nguyên tắc, không nên sử dụng nhãn hiệu, tên thương mại, chỉ dẫn địa lý đã được bảo hộ để cấu thành tên riêng của doanh nghiệp nếu gây nhầm lẫn. |
| Trường hợp có thể sử dụng | Có thể được xem xét khi đồng thời có văn bản chấp thuận của chủ sở hữu và việc sử dụng không gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng. |
| Đã được cấp đăng ký doanh nghiệp có an toàn tuyệt đối không? | Không. Doanh nghiệp vẫn tự chịu trách nhiệm pháp lý nếu tên đã đăng ký xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. |
| Nguy cơ nếu bị khiếu nại | Có thể bị yêu cầu đổi tên, bị xử phạt vi phạm hành chính và có rủi ro bị xem xét thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp nếu không chấp hành. |
Mốc thời gian cần chú ý: Cơ quan đăng ký kinh doanh ra thông báo trong 03 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ; doanh nghiệp có 60 ngày kể từ ngày ra thông báo để đăng ký đổi tên.
II. Khi nào tên công ty dễ bị xem là xâm phạm nhãn hiệu?
Bản chất của vấn đề nằm ở khả năng gây nhầm lẫn. Nếu tên công ty trùng hoặc sử dụng yếu tố thuộc nhãn hiệu đã được bảo hộ theo cách khiến người tiêu dùng hiểu nhầm về chủ thể kinh doanh, nguồn gốc hàng hóa, dịch vụ hoặc mối liên hệ với chủ sở hữu nhãn hiệu, doanh nghiệp có nguy cơ bị xem là xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp.
- Dễ phát sinh rủi ro khi lấy nguyên phần tên nhãn hiệu đã được bảo hộ để làm tên riêng doanh nghiệp.
- Thường gặp rủi ro khi doanh nghiệp chỉ kiểm tra trùng tên trên hệ thống đăng ký doanh nghiệp mà không tra cứu cơ sở dữ liệu sở hữu công nghiệp.
- Ngoại lệ có điều kiện: có văn bản chấp thuận của chủ sở hữu và việc sử dụng không gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng.
Ví dụ thực tế
Một doanh nghiệp được cấp tên trên hệ thống đăng ký kinh doanh nhưng tên riêng lại trùng với nhãn hiệu đã được bảo hộ của đơn vị khác. Khi chủ sở hữu nhãn hiệu gửi yêu cầu xử lý, doanh nghiệp vẫn có thể bị buộc đổi tên dù trước đó đã có Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
III. Nếu bị xác định xâm phạm thì xử lý thế nào?
1. Trình tự cơ bản
Nếu chủ sở hữu nhãn hiệu cho rằng tên doanh nghiệp xâm phạm quyền, họ có thể gửi văn bản đề nghị kèm tài liệu chứng minh đến Cơ quan đăng ký kinh doanh. Doanh nghiệp thường chỉ nhìn vào việc đã đăng ký thành công trước đó, nhưng khi có hồ sơ chứng minh quyền của chủ sở hữu nhãn hiệu thì cơ quan quản lý vẫn xử lý theo trình tự riêng.
| Bước | Nội dung |
|---|---|
| 1 | Chủ sở hữu nhãn hiệu gửi văn bản đề nghị kèm tài liệu chứng minh đến Cơ quan đăng ký kinh doanh. |
| 2 | Trong 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, Cơ quan đăng ký kinh doanh ra thông báo yêu cầu doanh nghiệp đổi tên. |
| 3 | Doanh nghiệp thực hiện đăng ký thay đổi tên trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày ra thông báo. |
| 4 | Nếu không thực hiện, cơ quan có thẩm quyền có thể yêu cầu báo cáo, áp dụng biện pháp xử lý tiếp theo và trường hợp không chấp hành có thể bị xem xét thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. |
2. Mức xử phạt và biện pháp khắc phục
Ngoài yêu cầu đổi tên, hành vi sử dụng dấu hiệu xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu trên biển hiệu, giấy tờ giao dịch kinh doanh, phương tiện kinh doanh… còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính.
Mức phạt được nêu: từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi sử dụng dấu hiệu xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu trên biển hiệu, giấy tờ giao dịch kinh doanh, phương tiện kinh doanh…
- Biện pháp khắc phục: buộc thay đổi tên doanh nghiệp.
- Biện pháp khắc phục: loại bỏ yếu tố vi phạm trong tên doanh nghiệp.
IV. Cần làm gì trước khi đặt tên công ty?
Nếu bạn đang chuẩn bị thành lập doanh nghiệp, cách an toàn là tra cứu trước các nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, tên thương mại đã được bảo hộ trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về sở hữu công nghiệp. Một lỗi phổ biến là chỉ tra cứu tên doanh nghiệp dự kiến trên cổng đăng ký doanh nghiệp rồi cho rằng như vậy là đủ.
Cần lưu ý thêm: việc được cấp đăng ký doanh nghiệp không đồng nghĩa với việc tên đó đã được xác nhận là không vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. Doanh nghiệp vẫn là bên tự chịu trách nhiệm về tính hợp pháp của tên đã đăng ký.
Lưu ý quan trọng
- Khi bị yêu cầu thay đổi tên do xâm phạm nhãn hiệu, hồ sơ thực hiện thủ tục thay đổi tên gồm:
- Giấy đề nghị đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp.
- Bản sao hoặc bản chính nghị quyết/quyết định của chủ sở hữu, Hội đồng thành viên hoặc Đại hội đồng cổ đông về việc thay đổi tên doanh nghiệp.
Khi xử lý hồ sơ đổi tên, cần kiểm tra kỹ phần quyết định, nghị quyết và thông tin tên mới dự kiến để tránh nộp lại nhiều lần.
