Đóng bảo hiểm xã hội cho hợp đồng khoán dịch vụ thông thường không được tính vào chi phí hợp lệ của doanh nghiệp, trừ trường hợp hợp đồng này thực chất là hợp đồng lao động bị ký sai hình thức.
I. Trường hợp không được tính vào chi phí hợp lệ
- Bản chất hợp đồng: Hợp đồng khoán dịch vụ là loại hợp đồng dân sự áp dụng cho công việc thời vụ, không thường xuyên. Người nhận khoán tự chủ, không chịu sự quản lý, điều hành trực tiếp của doanh nghiệp.
- Căn cứ pháp lý: Theo Luật Bảo hiểm xã hội 58/2014/QH13, người làm việc theo hợp đồng khoán dịch vụ không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.
- Kết luận về chi phí: Do không phải nghĩa vụ bắt buộc, mọi khoản đóng BHXH (nếu có) cho người nhận khoán là tự nguyện và không được tính là chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN, theo Thông tư 96/2015/TT-BTC.
II. Trường hợp được tính vào chi phí hợp lệ (do ký sai hợp đồng)
- Bản chất hợp đồng: Nếu doanh nghiệp sử dụng hợp đồng khoán dịch vụ cho công việc thường xuyên, ổn định (từ 12 tháng trở lên) và có sự quản lý, giám sát, thực chất đây là quan hệ lao động theo Bộ luật Lao động 2019.
- Nghĩa vụ của doanh nghiệp: Khi bị phát hiện ký sai hợp đồng, doanh nghiệp phải chuyển sang hợp đồng lao động và truy đóng BHXH bắt buộc cho toàn bộ thời gian người lao động làm việc.
- Kết luận về chi phí: Khoản truy đóng BHXH bắt buộc, nếu có đủ chứng từ hợp pháp (quyết định truy thu, chứng từ nộp tiền), sẽ được tính vào chi phí hợp lệ của doanh nghiệp.
Ví dụ thực tế
- Không được tính chi phí: Doanh nghiệp thuê cá nhân thiết kế bộ nhận diện thương hiệu trong 2 tháng. Công việc khoán trọn gói, không giám sát. Khoản BHXH (nếu doanh nghiệp tự nguyện đóng) không là chi phí hợp lệ.
- Được tính chi phí: Doanh nghiệp ký hợp đồng khoán việc với người làm vệ sinh văn phòng hàng ngày trong cả năm, có giám sát. Khi bị yêu cầu, doanh nghiệp phải truy đóng BHXH và khoản này được tính vào chi phí hợp lệ.
Lưu ý quan trọng
- Bản chất hơn tên gọi: Xác định hợp đồng dựa trên thực tế công việc, mối quan hệ giữa hai bên, không chỉ dựa vào tên hợp đồng.
- Rủi ro pháp lý: Dùng hợp đồng khoán dịch vụ thay cho hợp đồng lao động với công việc thường xuyên là vi phạm pháp luật và có thể bị xử phạt.
- Chứng từ hợp lệ: Chỉ khoản chi phí có đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp mới được chấp nhận.
- Mức lương tối thiểu vùng (áp dụng từ 01/07/2024):
- Vùng I: 4.960.000 đồng/tháng
- Vùng II: 4.410.000 đồng/tháng
- Vùng III: 3.860.000 đồng/tháng
- Vùng IV: 3.450.000 đồng/tháng
- Về thuế TNCN: Đối với các hợp đồng khoán dịch vụ (không phải hợp đồng lao động), doanh nghiệp có trách nhiệm khấu trừ 10% thuế thu nhập cá nhân (TNCN) trước khi chi trả cho cá nhân nếu khoản chi từ 2.000.000 đồng/lần trở lên.
